Lekarze bez etatów

AFP

Mimo zawieszenia rozmów przez stronę rządową ze strajkującymi lekarzami, nie rezygnują oni ze swoich żądań. Grożą zaostrzeniem form protestu. Trudno sobie je wyobrazić, bo już w ponad 25 szpitalach trwa głodówka, a w ponad 80 lekarze złożyli wypowiedzenia. Te ostatnie oznaczają, że od września w części szpitali nie będzie wystarczającej liczby lekarzy, która zapewni bezpieczne funkcjonowanie placówek.

Medycy, którzy złożyli wypowiedzenia, twierdzą, że nie chcą przestać leczyć pacjentów, tylko więcej zarabiać. W związku z tym zrezygnują z etatów i przejdą na tzw. kontrakty. Jednak podpisywanie umów cywilnoprawnych w praktyce może okazać się nie takie proste. Poza tym nie jest to jedyna forma, w jakiej lekarze mogą wykonywać usługi medyczne. Dyrektorzy szpitali już zastanawiają się, jak wykorzystać masowe zwolnienia z pożytkiem dla swoich placówek.

Lekarze bez etatów

Najwięcej szpitali strajkuje w województwach: podkarpackim, łódzkim i śląskim. Tam też najwięcej lekarzy złożyło wypowiedzenia. Oznacza, że od września nie będą już pracować. Dyrektorzy szpitali nie wykluczają, że będą musieli zamknąć część swoich oddziałów. Może do tego dojść np. w dwóch największych rzeszowskich szpitalach oraz kilku warszawskich.

- Jeżeli nie będę miał wystarczającej obsady lekarskiej, to muszę zastanowić się nad inną formą zatrudnienia lekarzy. Jedną z nich jest kontrakt - mówi Marian Oracz, dyrektor Szpitala Powiatowego we Włoszczowie (woj. świętokrzyskie).

Podkreśla jednak, że podpisanie kontraktów na wykonywanie usług medycznych wiąże się z ogłoszeniem konkursu ofert. Mogą do niego przystąpić wszyscy zainteresowani lekarze, ale wybrani z nich zostaną ci, którzy zaakceptują warunki szpitala.

- To daje szansę np. na negocjowanie stawek godzinowych - mówi Marian Oracz.

Atrakcyjny kontrakt

Lekarze podkreślają zalety pracy na podstawie umów cywilnoprawnych. Są to przede wszystkim wyższe zarobki, możliwość odliczenia kosztów prowadzonej działalności od przychodu czy niezależność w organizacji czasu pracy. Ale są i minusy.

- Lekarz ponosi osobistą odpowiedzialność za prowadzoną działalność - mówi Krzysztof Bukiel, szef Ogólnopolskiego Związku Zawodowego Lekarzy.

Musi płacić większą składkę na ubezpieczenie OC. Lekarz na kontrakcie ponosi również ryzyko gospodarcze związane z prowadzoną działalnością. Ponadto pracując na podstawie umowy cywilnoprawnej medyk z własnej kieszeni opłaca ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Nie ma również zagwarantowanego urlopu.

Zdaniem Doroty Nosek, radcy prawnego z kancelarii prawnej Chałas i Wspólnicy, w przypadku świadczenia usług na podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej po uprzednio rozwiązanej umowy o pracę i w sytuacji wykonywania tej samej czynności może dojść do naruszenia przepisów prawa pracy. Zgodnie z art. 22 par. 12 k. p. faktyczne rozwiązanie stosunku pracy i ponowne zatrudnienie pracownika u tego samego pracodawcy na tych samych warunkach jest niedopuszczalne.

- Taka praktyka mogłaby skutkować podjęciem odpowiednich działań m. in. przez inspekcje pracy - dodaje Iwona Nosek.

Niepubliczny ZOZ lekarzy

Jan Kawulok, dyrektor Zespołu Zakładów Opieki Zdrowotnej w Cieszynie podkreśla, że kontrakty to nie jedyna forma zatrudnienia lekarzy.

- W szpitalu świadczenia z zakresu patomorfologii wykonują lekarze, którzy wspólnie założyli niepubliczny zakład opieki zdrowotnej.

Jego zdaniem ta forma zlecenia wykonywania pewnego zakresu świadczeń jest atrakcyjniejsza dla szpitala niż kontrakty, bo łatwiej o rozliczenia finansowe.

Oprócz umów cywilnoprawnych lekarze mogą świadczyć usługi tworząc grupowe praktyki lekarskie prowadzone w formie spółki cywilnej lub partnerskiej po uzyskaniu odpowiedniego wpisu do rejestru.

- Tak powstała spółka może utworzyć niepubliczny zakład opieki zdrowotnej - mówi radca prawny Dorota Nosek.

W odróżnieniu od prowadzenia działalności gospodarczej pozwalającej podpisać kontrakt, grupowa praktyka lekarska i utworzenie na tej bazie niepublicznego zakładu opieki zdrowotnej wiąże się z tym, że więcej kosztuje. Zakład musi prowadzić pełną księgowość, mieć miejsce do przechowywania dokumentacji medycznej pacjentów oraz posiadać niezbędny sprzęt medyczny.

Dominika Sikora