Niewypłacone wynagrodzenie nie stanowi podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne /© Bauer

Stan faktyczny

Witold W. był likwidatorem Spółdzielni Rękodzieło Artystyczne od 1.1999 r. do 12.2005 r. Mimo, że zostało mu wyznaczone wynagrodzenie za wykonywanie tych obowiązków, nie otrzymywał żadnych wypłat. Dopiero w drugiej połowie 2006 r. otrzymał zaległe wynagrodzenie za dwa miesiące 1999 r., w łącznej kwocie około 11 000 zł. W listopadzie 2006 r. uzyskał wyrok zasądzający niewypłacone pobory za 5 lat pracy (2000-2005) na sumę ponad 410 000 zł wraz z odsetkami.

Witold W. złożył wniosek o ustalenie wysokości składek, jednak ZUS odmówił, przyjmując, że jego podstawa wymiaru składek w likwidowanej spółdzielni stanowi 0 zł. Witold W. odwołał się od tej decyzji, żądając włączenia do podstawy wynagrodzenia należnego, choć jeszcze niewypłaconego. ZUS wkrótce zmienił pierwotną decyzję, ale uwzględnił jedynie wypłacone w 2006 r. wynagrodzenie za dwa miesiące 1999 r. Sąd I instancji oddalił pozew Witolda W., ale SA zadał pytanie prawne SN.

Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego

Niewypłacone pracownikowi wynagrodzenie za pracę nie stanowi podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne - uchwalił SN w składzie 7 sędziów 10.9.2009 r., sygn. akt I UZP 5/09.

Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi przychód w rozumieniu PDOFizU z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy (art. 4 pkt 9 SysUbSpołU). Skoro tak, to podstawą wymiaru składek jest tylko wynagrodzenie wypłacone, a nie należne.

Konsekwencje dla pracodawcy

Przychód to otrzymane lub postawione do dyspozycji pracownika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń (art. 11 PDOFizU). Ponadto za przychody ze stosunku pracy uważamy wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło ich finansowania, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, za godziny nadliczbowe, różne dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych (art. 12 PDOFizU).

Oba przepisy mówią o wypłatach lub otrzymanych bądź pozostawionych do dyspozycji środkach pieniężnych. Tylko realnie otrzymane pieniądze - czy to w gotówce, czy też przelane na konto bankowe - stanowią zatem podstawę wymiaru składek.

Autor: Michał Culepa

Źródło: "Płace pracowników sfery budżetowej", Beck Info Biznes, Wydawnictwo C.H.Beck

Czytaj również:

Wynagrodzenia: Gdzie zabiorą ci najwięcej?

Panie pracują za mniej

Pracodawca za kratami, bo nie płacił pracownikom

Sprawdź:  Oferty pracy Kraków, Praca Warszawa, Praca Wrocław, Praca Marketing