Przejd� do g��wnej cz�ci strony

× m.interia.pl

Korzystasz z urządzenia mobilnego? Wybróbuj wersję Interii,
zaprojektowaną specjalnie dla Twojego urządzenia.

×

Treść dostępna również w wersji mobilnej
na m.interia.pl oraz w aplikacjach na iOS i Android

Odpowiedzialność sprzedawcy z tytułu rękojmi za wady rzeczy

www.gazetapodatkowa.pl - podatki, rachunkowość, prawo pracy, składki, zasiłki, emerytury, księgowość
Ten artykuł możesz przeczytać również w wersji mobilnej »

W przypadku gdy obie strony umowy sprzedaży są przedsiębiorcami lub obie konsumentami, sprzedawca odpowiada wobec kupującego - niezależnie od ewentualnie udzielonej gwarancji - z tytułu tzw. rękojmi za wady rzeczy. Wynikające stąd zasady oraz uprawnienia kupującego dość istotnie różnią się od tych, które przysługują klientowi sklepu.


Terminy reklamacyjne

W przypadku sprzedaży konsumenckiej, tj. gdy pan Kowalski kupuje np. obuwie w galerii handlowej, kupujący winien poinformować sprzedawcę o niezgodności towaru z umową w ciągu 2 miesięcy od jej wykrycia.

Dla odmiany, przy sprzedaży między osobami prowadzącymi działalność gospodarczą, kupujący powinien zbadać rzecz w czasie i sposób przyjęty przy rzeczach danego rodzaju, a o dostrzeżonej wadzie niezwłocznie zawiadomić sprzedawcę. W sytuacji gdy wada wyjdzie na jaw później, również wtedy należy działać niezwłocznie i jak najszybciej poinformować o tym fakcie sprzedawcę. Natomiast w obrocie nazwijmy to "prywatnym" (np. gdy pan Kowalski kupuje używany samochód od pana Nowaka, który nie prowadzi działalności gospodarczej) termin na zawiadomienie sprzedawcy o wadzie wynosi jeden miesiąc. Tymczasem sankcją za niedochowanie tego aktu staranności, jakim jest zawiadomienie sprzedawcy o wadzie, jest utrata uprawnień z tytułu rękojmi.

Zatem pan Kowalski, który po zakupie auta od pana Nowaka będzie zwlekał ponad miesiąc z informacją np. o stwierdzonej przez mechanika wadzie silnika, sądząc, że jest na to jeszcze czas (2 miesiące), utraci prawa z tytułu rękojmi w zakresie wykrytej wady.

Zawiadomienie o wadzie może być dokonane w dowolnej formie. Ponieważ jednak w razie ewentualnego sporu ze sprzedawcą potrzebne będą odpowiednie dowody, najlepiej to zrobić listem poleconym.

WAŻNE! 

Do zachowania terminów zawiadomienia o wadach rzeczy sprzedanej wystarczy wysłanie przed upływem tych terminów listu poleconego.

Utrata uprawnień z tytułu rękojmi za wady fizyczne rzeczy nie następuje, mimo niezachowania terminów do zbadania rzeczy przez kupującego i do zawiadomienia sprzedawcy o wadach, jeżeli sprzedawca wadę podstępnie zataił albo zapewnił kupującego, że wady nie istnieją.

Wada fizyczna występuje wtedy, gdy rzecz sprzedana:

  • ma wadę zmniejszającą jej wartość lub użyteczność ze względu na cel oznaczony w umowie albo wynikający z okoliczności lub z przeznaczenia rzeczy bądź
     
  • nie ma właściwości, o których istnieniu sprzedawca zapewnił kupującego, bądź
     
  • została wydana kupującemu w stanie niezupełnym.


Kiedy możliwe odstąpienie?

Niektóre przepisy dotyczące rękojmi za wady są korzystniejsze niż ich odpowiedniki regulujące sprzedaż konsumencką.

Przede wszystkim kupujący nie musi domagać się w pierwszej kolejności naprawy rzeczy lub jej wymiany, co jest charakterystyczne dla sprzedaży konsumenckiej. Może od razu złożyć oświadczenie o odstąpieniu od umowy lub zażądać obniżenia ceny.

Sprzedawca może jednak uniemożliwić odstąpienie od umowy lub obniżenie ceny, jeżeli niezwłocznie wymieni rzecz wadliwą na wolną od wad albo usunie wady. Są to tzw. kontruprawnienia sprzedawcy. Zdaniem Sądu Najwyższego "niezwłoczne" usunięcie wady oznacza naprawę rzeczy w krótkim czasie, zdeterminowanym charakterem wady. Termin ten nie powinien przekraczać dwóch tygodni (uchwała SN z dnia 30 grudnia 1988 r., sygn. akt III CZP 48/88). Omawiane kontruprawnienia nie przysługują sprzedawcy wówczas, gdy rzecz była już wymieniana lub naprawiana, chyba że wady są nieistotne. W tym ostatnim wypadku (wady nieistotne) brak jest limitu wymian lub napraw, których może dokonywać sprzedawca. Nie powinno to jednak trwać w nieskończoność. W ten sposób kupujący nie mógłby bowiem normalnie korzystać z nabytej rzeczy.

WAŻNE! 

Sprzedawca ponosi odpowiedzialność z tytułu rękojmi za wady, nawet jeżeli o wadach towaru nie wiedział. Odpowiedzialność ta jest niezależna od winy sprzedawcy.


Uprawnienia kupującego

Przedsiębiorcy mają już gorzej, gdy chodzi o termin, w ciągu którego należy wykonać uprawnienia z tytułu rękojmi. Wygasają one bowiem po upływie roku, a gdy chodzi o wady budynku - po upływie lat trzech, licząc od dnia, kiedy rzecz została kupującemu wydana. W obrocie konsumenckim termin odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu niezgodności towaru z umową wynosi 2 lata.

Czym innym jest jednak roczny termin rękojmi, a czym innym obowiązek zawiadomienia sprzedawcy o wadzie (niezwłocznie w przypadku obrotu gospodarczego i 1 miesiąc - w obrocie prywatnym).

Można wyróżnić cztery różne uprawnienia kupującego z tytułu rękojmi za wady:

  • żądanie obniżenia ceny,
     
  • odstąpienie od umowy,
     
  • żądanie dostarczenia rzeczy wolnych od wad oraz naprawienia szkody wynikłej z opóźnienia (jeżeli przedmiotem sprzedaży są rzeczy oznaczone co do gatunku),
     
  • żądanie usunięcia wady (jeżeli przedmiotem sprzedaży jest rzecz określona co do tożsamości, a sprzedawca jest jej wytwórcą).

Do zachowania terminu rękojmi nie wystarcza jednak samo zawiadomienie sprzedawcy o wadzie czy zgłoszenie żądania, np. obniżenia ceny. Konieczne jest wystąpienie ze stosownym powództwem przeciwko sprzedawcy w ciągu roku od dnia wydania rzeczy kupującemu. W przeciwnym razie roszczenie o obniżenie ceny wygaśnie.

Inaczej to wygląda w przypadku uprawnienia do odstąpienia od umowy. Już samo złożenie takiego oświadczenia zmienia stosunek prawny zachodzący między sprzedawcą a kupującym w ten sposób, że umowę sprzedaży uważa się za niezawartą. Sprzedawca winien zwrócić zapłaconą cenę, a kupujący nabytą rzecz. Ewentualny pozew o zwrot ceny (w sytuacji gdy sprzedawca nie będzie skłonny zrobić tego dobrowolnie) może być wniesiony po upływie terminu rękojmi.

WAŻNE! 

W umowach sprzedaży między przedsiębiorcami - w przeciwieństwie do sprzedaży konsumenckiej - możliwe jest wyłączenie lub ograniczenie odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu rękojmi. Wyłączenie lub ograniczenie odpowiedzialności z tytułu rękojmi jest jednak bezskuteczne, jeżeli sprzedawca zataił podstępnie wadę przed kupującym.

Podstawa prawna: ustawa z dnia 23.04.1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. nr 16, poz. 93 ze zm.).

autor: Tomasz Konieczny
Gazeta Podatkowa Nr 631 z dnia 2010-01-25

GOFIN podpowiada

Źródło informacji:

Więcej o:
tytuły,
zawiadomienie,
uprawnienia,
odpowiedzialność,
sprzedawca,
sprzedawcy,
rzeczy,
wady,
z
 

Ankieta

Jak rozwiązać problem dużej podaży jabłek?








Jak rozwiązać problem dużej podaży jabłek?

Dziękujemy. Twój głos został już zarejestrowany
WYNIKI

Rozdać biednym

 
27%

Oddać za darmo

 
12%

Trudno powiedzieć

 
1%

Zniszczyć nadwyżki

 
1%

Nie mam zdania

 
1%

Przerobić na sok czy cydr

 
54%

Nie zbierać wcale

 
4%Głosów: 1868

Zagłosuj w innych ankietach »


Skomentuj artykuł:

Twój komentarz może być pierwszy

Piszesz jako Gość

Zapoznaj się z Regulaminem
Wypełnienie pól oznaczonych * jest obowiązkowe.