Spis treści:
- Umowa zlecenia a ZUS. Kiedy składki są obowiązkowe?
- Umowa zlecenia działa inaczej niż etat
Umowa zlecenia a ZUS. Kiedy składki są obowiązkowe?
Co do zasady umowa zlecenia jest objęta obowiązkowymi składkami emerytalnymi i rentowymi. Wynika to z art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, który zalicza zleceniobiorców do grona osób objętych obowiązkowym ZUS. W takiej sytuacji część wynagrodzenia trafia na konto ubezpieczonego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych i stopniowo buduje kapitał emerytalny uwzględniany później przy wyliczaniu świadczenia.
Zobacz również:
Przepisy przewidują jednak wyjątki. Najważniejszy z nich dotyczy uczniów i studentów do ukończenia 26. roku życia, którzy nie podlegają obowiązkowym składkom emerytalnym i rentowym z tytułu umowy zlecenia. Dzięki temu otrzymują wyższe wynagrodzenie netto, ale taka praca nie buduje kapitału emerytalnego w ZUS. Wiele osób przekonuje się o tym dopiero po latach, gdy okazuje się, że okres pracy na zleceniu formalnie nie zwiększył przyszłej emerytury ani liczby okresów składkowych.
Inne zasady pojawiają się także przy zbiegu tytułów do ubezpieczenia, czyli wtedy, gdy jedna osoba ma jednocześnie kilka źródeł dochodów objętych składkami. Najczęściej chodzi o sytuację, w której pracownik zatrudniony na etacie wykonuje dodatkowo umowę zlecenia. Jeżeli z umowy o pracę osiąga co najmniej minimalne wynagrodzenie, dodatkowe zlecenie może zostać objęte wyłącznie składką zdrowotną, bez obowiązkowych składek emerytalnych i rentowych. Podobne zasady obowiązują przy kilku umowach zlecenia wykonywanych równocześnie, ponieważ po osiągnięciu minimalnej podstawy wymiaru składek kolejne kontrakty nie zawsze muszą być objęte pełnym ZUS.
Zobacz również:
Umowa zlecenia działa inaczej niż etat
Umowa zlecenia jest jedną z najpopularniejszych umów cywilnoprawnych wykorzystywanych na polskim rynku pracy. W przeciwieństwie do etatu nie chodzi tutaj o ścisłe podporządkowanie pracownika firmie, lecz o realizację konkretnych zadań na warunkach ustalonych przez obie strony. Daje to większą elastyczność w ustalaniu czasu pracy, sposobu wykonywania obowiązków czy możliwości łączenia kilku źródeł dochodu jednocześnie.
Zobacz również:
Największe różnice między umową zleceniem a umową o pracę widać przy prawach pracowniczych. Osoba zatrudniona na etacie korzysta z ochrony przewidzianej w Kodeksie pracy, ma zagwarantowany płatny urlop wypoczynkowy, okres wypowiedzenia oraz przepisy regulujące czas pracy i nadgodziny. Przy zleceniu takich uprawnień nie ma, nawet jeśli współpraca trwa przez wiele miesięcy i odbywa się regularnie.
Przez lata umowy zlecenia budziły kontrowersje, ponieważ dla wielu firm były tańszą i bardziej elastyczną alternatywą dla etatu. Część osób wykonywała niemal identyczne obowiązki, co osoby zatrudnione na umowie o pracę, ale bez pełnej ochrony wynikającej z przepisów. Ostatnio znaczenie takich umów zaczęło jednak rosnąć, między innymi przy ustalaniu stażu. Dla emerytury nadal kluczowe pozostaje jednak to, czy od umowy były odprowadzane składki emerytalne i rentowe, ponieważ to one budują kapitał zapisany w ZUS.
