Spis treści:
- Jak długo dane są w BIK po terminowej spłacie?
- Jak długo w BIK po spłacie zadłużenia z opóźnieniami?
- Czy dane rzeczywiście "znikają" z BIK?
- Kiedy można złożyć wniosek o usunięcie danych z BIK?
- Ile trwa aktualizacja danych po spłacie?
- Co widzi bank po spłacie kredytu?
Jak długo dane są w BIK po terminowej spłacie?
Wiele osób szuka prostej odpowiedzi na pytanie: "po ilu latach znika wpis z BIK?". Problem w tym, że nie ma jednej obowiązującej daty dla wszystkich przypadków. Inaczej traktowana jest pozytywna historia spłaty, a inaczej dane o zaległościach przekraczających 60 dni. Do tego dochodzi jeszcze osobna kategoria danych przetwarzanych wyłącznie do celów statystycznych, które pozostają w systemie dłużej, ale nie wpływają na indywidualną ocenę kredytową klienta.
Jeśli kredyt lub pożyczka były spłacane terminowo, sytuacja jest dla klienta najkorzystniejsza. Po spłacie takie dane co do zasady przestają być widoczne dla instytucji sprawdzających historię kredytową, chyba że klient wyraził zgodę na ich dalsze przetwarzanie. BIK wyjaśnia, że właśnie zgoda pozwala zachować pozytywną historię, która może później działać na korzyść przy kolejnym kredycie. Z kolei informacje objęte zgodą ogólną mogą być przetwarzane maksymalnie przez 5 lat od całkowitej spłaty zobowiązania.
Zobacz również:
To ważne, bo wielu kredytobiorców próbuje usuwać z BIK również dane pozytywne, a z punktu widzenia zdolności kredytowej często nie ma to sensu. Terminowo spłacony kredyt pokazuje bankowi, że klient radzi sobie z zobowiązaniami i potrafi regulować raty bez opóźnień. Dlatego BIK podkreśla, że po spłacie terminowego kredytu nie warto automatycznie pozbywać się takich informacji, jeśli budują one dobrą historię.
Jak długo w BIK po spłacie zadłużenia z opóźnieniami?
Inaczej wygląda sprawa, gdy kredyt był spłacany z większymi zaległościami. Jeżeli opóźnienie wyniosło więcej niż 60 dni i jednocześnie minęło 30 dni od poinformowania klienta o zamiarze przetwarzania danych, wtedy informacje o takim zobowiązaniu mogą być przetwarzane bez zgody klienta przez 5 lat.
Zatem czasem, nawet całkowita spłata zadłużenia nie powoduje natychmiastowego zniknięcia problematycznego wpisu. Jeśli zostały spełnione warunki ustawowe, bank, SKOK albo firma pożyczkowa mogą dalej przetwarzać dane przez pięć lat od spłaty. Nie jest do tego potrzebna zgoda klienta. BIK zaznacza jednocześnie, że taki wpis nie zamyka automatycznie drogi do kolejnego finansowania, ale może utrudniać uzyskanie kredytu, bo każda instytucja samodzielnie ocenia ryzyko.
Czy dane rzeczywiście "znikają" z BIK?
Tu warto rozróżnić dwie rzeczy: widoczność danych dla banków i firm pożyczkowych oraz samo przechowywanie informacji w systemie.
BIK wyjaśnia, że po spłacie zobowiązania dane o kredycie terminowym mogą być niewidoczne dla instytucji oceniających historię kredytową, jeśli nie ma zgody na dalsze przetwarzanie. To jednak nie oznacza, że absolutnie wszystkie informacje dotyczące danego kredytobiorcy są natychmiast kasowane z systemu.
Zgodnie z art. 105a ust. 4 i 5 Prawa bankowego dane dotyczące wszystkich kredytów mogą być przetwarzane przez BIK jeszcze przez 12 lat od dnia spłaty, ale wyłącznie dla celów stosowania metod statystycznych. BIK wprost wskazuje, że takie dane nie wpływają na indywidualną historię kredytową klienta. Bank czy firma pożyczkowa nie używa ich jako zwykłego wpisu przy analizie twojego wniosku kredytowego.
Kiedy można złożyć wniosek o usunięcie danych z BIK?
BIK wskazuje trzy podstawowe sytuacje, w których dochodzi do usunięcia danych.
- Pierwsza to odwołanie zgody na przetwarzanie danych po wygaśnięciu zobowiązania albo upływ terminu, na jaki zgoda została udzielona.
- Druga to upływ 5-letniego okresu przetwarzania bez zgody w przypadku zobowiązań z większym opóźnieniem.
- Trzecia sytuacja dotyczy przypadków, gdy dane są błędne albo omyłkowo wprowadzone do systemu.
To oznacza, że nie każde dane można "wyczyścić" na żądanie. BIK od lat zwraca uwagę, że popularne hasło "czyszczenie BIK" bywa nadużywane marketingowo. Jeśli negatywne dane są przetwarzane legalnie na podstawie Prawa bankowego, sama chęć ich usunięcia nie wystarczy.
Ile trwa aktualizacja danych po spłacie?
To też ma znaczenie, bo wielu dłużników spłaca zobowiązanie i od razu sprawdza raport, oczekując natychmiastowej zmiany. Tymczasem BIK podaje, że banki i inne instytucje finansowe mają obowiązek aktualizować informacje o spłacie, korekcie wysokości zobowiązania i innych zmianach w terminie 7 dni od zajścia zmiany. Podobny obowiązek dotyczy instytucji pożyczkowych współpracujących z BIK.
Zobacz również:
Lepiej więc po spłacie długu warto odczekać chwilę, zanim ocenisz, czy wpis został prawidłowo zaktualizowany. Jeśli po rozsądnym czasie dane wciąż się nie zgadzają, wtedy ma sens kontakt z instytucją, która przekazała informację do BIK, albo złożenie reklamacji.
Co widzi bank po spłacie kredytu?
Bank widzi przede wszystkim dane aktualne oraz te informacje po spłacie, które mogą być nadal przetwarzane zgodnie z przepisami albo na podstawie zgody klienta. Jeśli kredyt był spłacony terminowo i nie ma zgody na dalsze przetwarzanie, taki wpis może być już niewidoczny w historii wykorzystywanej przy ocenie nowego wniosku.
Jeżeli jednak wystąpiły opóźnienia przekraczające ustawowe progi, bank może nadal widzieć taki wpis przez pięć lat od spłaty.
