Spis treści:
- Podatek od spadku dla spadkobierców
- Zwolnienie z podatku od spadku dla najbliższej rodziny
- Podatek od pieniędzy dziedziczonych na rachunku bankowym
- Podatek od spadku dla dalszych krewnych
- Kiedy opłacić podatek?
Podatek od spadku dla spadkobierców
W polskim prawie obowiązuje podatek od spadku niezależnie czy otrzymałeś w drodze dziedziczenia pieniądze, czy nieruchomość lub inne dobra. Podatek obliczany jest od wartości całego odziedziczonego spadku i podlegają pod niego wszyscy spadkobiercy. Podatek jest progresywny i zależy od grupy podatkowej, do której należy spadkobierca, oraz wartości spadku, która przekracza kwotę wolną.
Najbliższa rodzina może jednak skorzystać ze zwolnienia. Jeśli dopełni wszystkich formalności w terminie, może uniknąć opłacania podatku od spadku.
Zwolnienie z podatku od spadku dla najbliższej rodziny
W polskim prawie jest wyszczególnione to, kto może ubiegać się o zwolnienie z podatku od spadku. Do tzw. Grupy "0" należą członkowie najbliższej rodziny zmarłego, czyli: małżonek, zstępni (dzieci, wnuki, prawnuki), wstępni (rodzice, dziadkowie, pradziadkowie), pasierb, rodzeństwo, ojczym, macocha.
Przynależność do tej grupy nie jest jedynym warunkiem, który należy spełnić. Po otrzymaniu prawomocnego wyroku sądu, stwierdzającego nabycie spadku lub zarejestrowanie aktu poświadczenia nabycia spadku, najbliżsi w ciągu 6 miesięcy muszą złożyć formularz SD-Z2 do właściwego naczelnika urzędu skarbowego. Tylko wówczas mogą uniknąć opłaty podatku. Jeśli tego nie zrobią, zostaną zaliczeni do I grupy podatkowej i będą zobowiązani do opłaty podatku na zasadach, które w niej obowiązują. Takie same zasady dotyczą pieniędzy odziedziczonych po zmarłych w ramach zachowku.
Zobacz również:
Istnieją jednak sytuacje, które mogą termin złożenia zeznania przywrócić. Jeśli spadkobierca dowiedział się o spadku po upływie 6 miesięcy od wyroku sądu lub zaistniały sytuacje wyższe, które uniemożliwiły mu dopełnienie formalności np. choroba - może starać się o przywrócenie terminu 6 miesięcy. Należy wówczas złożyć zeznanie SD-Z2 i dobrze udowodnić zaistniałą sytuację. Prawo takie mają osoby, które otrzymały spadek po 7 stycznia 2026 roku lub termin 6 miesięcy upłynął po tym dniu.
Warto także wiedzieć, że jeśli należysz do najbliższej rodziny, a wartość odziedziczonego majątku nie przekracza kwoty wolnej od podatku, czyli 36 120 zł, nie musisz w ogóle składać formularza SD-Z2.
Podatek od pieniędzy dziedziczonych na rachunku bankowym
Ciekawą kwestią jest również dziedziczenie pieniędzy zgromadzonych na koncie na drodze dyspozycji wkładu na wypadek śmierci. Według prawa pieniądze te nie należą do masy spadkowej. Spadkobierca, czyli uprawniony do otrzymania pieniędzy z rachunku bankowego może w chwili śmierci właściciela wypłacić pieniądze bez orzekania wyroku sądu stwierdzającego nabycie spadku.
Kwota ta jednak również podlega opodatkowaniu. W grupie uprawnionych osób znajdują się jedynie najbliżsi krewni, zaliczany także do grupy 0. Aby mogli uniknąć opłaty podatku, muszą złożyć formularz SD-Z2. Mają na to 6 miesięcy od chwili śmierci właściciela rachunku.
Podatek od spadku dla dalszych krewnych
Podatek od spadków ma różną wysokość w zależności od grupy podatkowej, do której należy spadkobierca. Tę z kolei ustala się ze względu na stopień pokrewieństwa.
Do I grupy należą: małżonek, zstępni, wstępni, rodzeństwo, ojczym, macocha, czyli osoby, które mogą ubiegać o zwolnienie z podatku, a także teściowie, zięć i synowa.
Do II grupy podatkowej należą dalsi krewni, czyli zstępni rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępni i małżonkowie pasierbów, małżonkowie rodzeństwa, rodzeństwo małżonków, małżonkowie rodzeństwa małżonków, małżonkowie innych zstępnych.
Do III grupy podatkowej należą osoby niespokrewnione ze spadkobiercą a wymienione w testamencie.
Ile wynosi podatek od spadków? W każdej grupie podatkowej obowiązuj nieco inny procent od wartości spadku oraz kwota wolna od podatku.
Dla I grupy kwota wolna od podatku wynosi 36 120 zł, a stawki podatku kształtują się na poziomie:
- 3 proc. - dla nadwyżki do 11 833 zł,
- 5 proc. - od części nadwyżki powyżej 11 833 zł do 23 665 zł,
- 7 proc. - od nadwyżki ponad 23 665 zł.
Dla II grupy jest to odpowiednio 7, 9 i 12 proc., a dla III grupy 12, 16 i 20 proc. Przy czym warto zaznaczyć, że zmienia się również kwota wolna od podatku. W II grupie wynosi ona 27 090 zł, a w III grupie jest najniższa i wynosi 5 733 zł.
Kiedy opłacić podatek?
Po otrzymaniu spadku spadkobiercy z wyżej wymienionych grup powinni złożyć formularz SD-3 lub SD3-z załącznikami SD-3/A, jeśli dziedziczy więcej osób. Po ustaleniu przez urząd skarbowy wysokości podatku spadkobiercy mają miesiąc na uregulowanie podatku.
