W skrócie
- W 2025 roku liczba zawartych umów dożywocia osiągnęła rekordowy poziom 19 876, co potwierdzają dane Ministerstwa Sprawiedliwości.
- Popularność umów dożywocia rośnie głównie z powodu trendów demograficznych i problemów opiekuńczych u seniorów.
- Umowy dożywocia mogą być zawierane z dowolną osobą fizyczną i wymagają opłaty podatku PCC w wysokości 2 proc. wartości nieruchomości.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu
"Starzenie się polskiej populacji ma już konkretne skutki dotyczące nieruchomości" - komentuje trend Andrzej Prajsnar, ekspert portalu gethome.pl, który zwraca uwagę na najnowsze dane. Serwis podkreśla, że statystyki potwierdzają znaczenie demografii w kontekście nieruchomości.
Umowy dożywocia. Seniorzy coraz częściej oddają lokum za opiekę
Z corocznych statystyk Ministerstwa Sprawiedliwości na temat liczby aktów notarialnych wynika, że w 2025 roku znów padł rekord liczby zawieranych umów dożywocia. Zdaniem eksperta gethome.pl dane potwierdzają, że seniorzy coraz częściej przekazują nieruchomości w zamian za utrzymanie i opiekę.
Umowa dożywocia stanowi rozwiązanie prawne, które może posłużyć seniorom do zapewnienia sobie bezpieczeństwa oraz opieki do końca życia. Dotyczy to jednak wyłącznie tych osób, które posiadają nieruchomość.
Zobacz również:
Serwis podkreśla, że umowa dożywocia musi mieć formę aktu notarialnego. To oznacza, iż dane resortu o liczbie aktów notarialnych pokazują całościowy wzrost popularności dożywocia jako sposobu zapewnienia sobie utrzymania i opieki.
W 2025 roku padł rekord liczby zawartych umów dożywocia
Z danych resortu sprawiedliwości wynika, że w 2025 roku zawarto 19 876 umów dożywocia, które dotyczyły nieruchomości. Trend ten jest rosnący z roku na rok. W 2024 r. było ich 18 174, w 2023 r. - 16 878, 2022 r. - 16 450. Dekadę temu zawarto 9 942 takich umów, a w 2013 r. - 8 506.
Co jednak ważne, takie umowy seniorzy zawierają nie tylko w przypadku lokali mieszkalnych, ale także nieruchomości rolnych. Eksperci gethome.pl przedstawili dane, które pokazują zmiany z tego samego okresu, ale dodatkowo uwzględniają podział umów dożywocia na te przenoszące własność działek rolnych oraz pozostałych nieruchomości (m.in. lokali mieszkalnych).
Dane z podziałem na rodzaj nieruchomości pokazują, że rosnąca popularność umów dożywocia dotyczy przede wszystkim lokali mieszkalnych i innych "pozostałych" nieruchomości. W 2025 r. zawarto ich 16 947, podczas gdy jeszcze w 2013 r. było to 6 445. W kolejnych latach liczba ta niemal nieprzerwanie rosła - od 8 161 w 2016 r., przez 10 957 w 2019 r., aż po wyraźne przyspieszenie w 2021 r., gdy przekroczono poziom 14 tys. rocznie.
Dwa powody rosnącej popularności umów dożywocia: demografia i opieka
"Ubiegłoroczny rekord dotyczył zarówno popularności dożywocia związanego z nieruchomościami rolnymi, jak i wszystkimi pozostałymi. Ten drugi wariant zdecydowanie jednak przeważał, a tylko 15 proc. nowych umów dożywocia dotyczyło działek rolnych" - podkreśla Prajsnar.
W 2025 r. łączna liczba zawartych umów dożywocia była już dwukrotnie większa od wyniku notowanego dziesięć lat wcześniej. Zdaniem gethome.pl, ta zmiana prawdopodobnie ma związek z trendami demograficznymi, ale też problemami opiekuńczymi, których doświadczają seniorzy.
Kiedy emeryt podpisuje umowę dożywocia?
Umowa dożywocia to umowa cywilnoprawna, która jest zawierana w formie aktu notarialnego. Co istotne, takie rozwiązanie nie dotyczy jedynie członków rodziny. Istnieje możliwość zawarcia umowy dożywocia z każdą osobą fizyczną - na przykład znajomym czy sąsiadem.
Emeryt zwykle podpisuje umowę dożywocia w sytuacji, gdy chce zabezpieczyć swoją przyszłość i nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać (na przykład ze względu na niską emeryturę czy stan zdrowia). Wówczas, w zamian za przeniesienie własności nieruchomości, może on liczyć na dożywotnią pomoc ze strony nabywcy.
Podpisując umowę dożywocia, nabywca musi liczyć się z koniecznością opłaty podatku PCC w wysokości 2 proc. wartości rynkowej nieruchomości z dnia zawarcia umowy. Warto wiedzieć, że w odróżnieniu od umowy darowizny przepisy nie przewidują w tym przypadku zwolnienia z podatku dla najbliższej rodziny.
