Spis treści:
- Strategiczne porozumienie z Azerami
- UE dywersyfikuje dostawy
- KE szacuje straty z wstrzymania dostaw gazu
- Konieczne ograniczenie popytu
- 12 państw z okrojonymi dostawami
Strategiczne porozumienie z Azerami
Porozumienie w dziedzinie energii podpisane w poniedziałek przez prezydenta Ilhama Alijewa oraz przewodniczącą KE Ursulę von der Leyen zawiera zobowiązanie do podwojenia zdolności przesyłowej południowego korytarza gazowego, tak by do UE trafiało co najmniej 20 mld metrów sześciennych gazu rocznie do 2027 r.
Azerbejdżan już teraz zwiększa dostawy gazu ziemnego do UE, z 8,1 mld metrów sześciennych w 2021 r. do 12 mld metrów sześciennych w 2022 r.
"Dzisiaj, dzięki nowemu protokołowi ustaleń, otwieramy nowy rozdział naszej współpracy energetycznej z Azerbejdżanem, kluczowym partnerem w naszych wysiłkach na rzecz odejścia od rosyjskich paliw kopalnych. Dążymy nie tylko do wzmocnienia już istniejącego partnerstwa, które gwarantuje stabilne i niezawodne dostawy gazu do UE za pośrednictwem południowego korytarza gazowego. Tworzymy również podstawy długoterminowego partnerstwa na rzecz efektywności energetycznej i czystej energii, ponieważ obie strony dążą do osiągnięcia celów porozumienia paryskiego. Energia jest jednak tylko jednym z obszarów, w których możemy zacieśnić współpracę z Azerbejdżanem i z niecierpliwością oczekuję pełnego wykorzystania potencjału naszych stosunków" - powiedziała szefowa KE.
UE dywersyfikuje dostawy
Obecnie UE i Azerbejdżan negocjują również nową kompleksową umowę, która umożliwi ściślejszą współpracę w wielu dziedzinach, takich jak dywersyfikacja gospodarcza, inwestycje, handel.
Po dzisiejszej wizycie w Baku Rada Współpracy UE-Azerbejdżan spotka się 19 lipca w Brukseli, aby dokonać przeglądu ogólnych stosunków i omówić potencjalne obszary współpracy w przyszłości.
Władze Azerbejdżanu, mimo stosunkowo bliskich relacji z Rosją, udzielają w ostatnich miesiącach wsparcia Kijowowi. Już pod koniec lutego, w pierwszych dniach inwazji Kremla, rząd w Baku przekazał Ukrainie leki i materiały medyczne w ramach pomocy humanitarnej. Azerbejdżan dostarczył też za darmo paliwo ukraińskim służbom ratunkowym.
KE szacuje straty z wstrzymania dostaw gazu
Wstrzymanie dostaw gazu do UE może zmniejszyć unijny PKB, w najgorszym scenariuszu, nawet o 1,5 proc. nadchodzącej zimy, jeśli będzie ona mroźna, a blok nie zapewni sobie wystarczających zapasów i nie wprowadzi środków ograniczenia zużycia energii - wynika z raportu Komisji Europejskiej, do którego dotarła agencja Bloomberg.
Z projektu raportu Komisji Europejskiej, do którego dotarł Bloomberg News wynika, że KE ma wydać ostrzeżenie, że w przypadku przeciętnie mroźnej zimy odcięcie dostaw gazu z Rosji obniżyłoby unijny PKB od 0,6 proc. do 1 proc. W najgorszym scenariuszu mogłoby ono zmniejszyć PKB UE nawet o 1,5 proc. Dokument ma zostać opublikowany w środę i do tego czasu może jeszcze ulec zmianom.
"Skoordynowana reakcja UE przed zimą i solidarność między państwami członkowskimi ograniczyłaby negatywny wpływ na PKB i miejsca pracy w przypadku ewentualnego poważnego zakłócenia" - stwierdziła komisja w projekcie dokumentu zatytułowanego "Oszczędzaj gaz na bezpieczną zimę".
Konieczne ograniczenie popytu
KE oszacowała, że podjęcie wczesnych działań w celu zmniejszenia popytu w przypadku przeciętnej zimy może ograniczyć negatywny wpływ odcięcia podaży na PKB do 0,4 proc.
Największym wyzwaniem UE tej zimy jest zapewnienie wystarczających rezerw gazu, aby sprostać szczytowemu zapotrzebowaniu na ciepło i energię. O ile w ubiegłym roku poziomy zapełnienia magazynów były o 10 punktów procentowych niższe niż w okresie 2016-2018, to obecnie są one zgodne z historyczną średnią, powyżej 63 proc., czyli równe 46 dniom zużycia zimowego.
Zgodnie z danymi Komisji unijny system gazowy z nadwyżką zrekompensował niedobór 25 mld metrów sześciennych zmniejszonego importu rosyjskiego gazu dzięki 35 mld metrów sześciennych skroplonego surowca i importowi rurociągami z innych krajów. Jednak z przeprowadzonych symulacji wynika, że całkowite odcięcie dostaw z Rosji spowoduje, że UE nie zdoła napełnić swoich magazynów do 80 proc., co z kolei będzie oznaczało, że zimą - w skali całej Wspólnoty - zabraknie ok. 20-30 mld metrów sześciennych gazu.
"Zakładając utrzymujące się napięte międzynarodowe rynki gazu, uzupełnianie zapasów latem 2023 r. byłoby bardzo trudne, a to z kolei osłabiłoby przygotowania do kolejnego sezonu zimowego. Poziomy zapełnienia magazynu w październiku 2023 r. wyniosłyby tylko 41 proc." - podano w projekcie raportu KE.
12 państw z okrojonymi dostawami
Ograniczenia w rosyjskich dostawach gazu dotknęły 12 państw członkowskich i skłoniły Niemcy do podniesienia w zeszłym miesiącu ostrzeżenia o ryzyku gazowym do drugiego, najwyższego poziomu. Według dokumentu ogólne przepływy z Rosji w czerwcu stanowiły mniej niż 30 proc. średniej z lat 2016-2021.
Komisja ma zaproponować plan redukcji popytu, który będzie polegał na zmniejszeniu zużycia gazu zarówno przez konsumentów indywidualnych i przedsiębiorstwa świadczące kluczowe usługi, jak i przez przemysł. KE wezwie również kraje członkowskie, by rozważyły rezygnację - tam, gdzie to możliwe - z produkcji prądu z gazu na rzecz węgla i paliwa jądrowego.
Fala upałów na zachodzie Europy pogłębia najgorszy od wielu dziesięcioleci kryzys energetyczny w regionie, a traderzy tymczasem bacznie obserwują czy rurociąg Nord Stream 1, transportujący gaz z Rosji do Niemiec, a obecnie będący w remoncie, powróci do pełnej eksploatacji, gdy 21 lipca zakończy się jego planowa konserwacja. Turbina do Nord Stream została w niedziele przywieziona do Niemiec z zakładu naprawczego w Kanadzie.
Benchmarkowe kontrakty na gaz w Amsterdamie (ICE Endex Dutch TTF) są wyceniane wyżej o 1 proc. - po 164,75 euro za MWh.
