Reklama

Urzędnik pisze projekt, więc firma wygrywa konkurs na pieniądze z UE

Pracownicy urzędów zajmujący się funduszami unijnymi, po godzinach pracy i za odpowiednim wynagrodzeniem, pomagają w konkursach o unijne środki. Nie wolno im tylko przygotowywać wniosków, które sami będą oceniać.

Urzędnicy decydujący o podziale unijnych dotacji dorabiają po godzinach pracy pisząc i poprawiając cudze projekty. Wykorzystują luki w procedurze. Przedsiębiorcy startujący w konkursach o unijne pieniądze alarmują, że to działanie nieetyczne. Firmy, które korzystają z usług nieuczciwych urzędników, zyskują bowiem przewagę w konkursach, w których dzielone są dotacje. Ewidentny konflikt interesów wynika też stąd, że urzędnicy mogą kopiować pomysły zawarte we wnioskach i odsprzedawać je firmom ubiegającym się o dotacje w innych województwach.

Oferta nie do odrzucenia

Reklama

Dotarliśmy do e-maila, który firmom szkoleniowo-doradczym rozsyła jeden z pracowników Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Olsztynie. Oferuje on usługę poprawienia wniosku o dofinansowanie w ten sposób, że uzyska najwyższą ocenę w konkursie o dotacje. Za swoją usługę bierze każdorazowo 500 zł, a po uzyskaniu dofinansowania przez firmę - kolejny tysiąc zł. Podkreśla, że weryfikował ponad 130 wniosków składanych przez firmy z różnych części kraju. Ofertę rozesłał przedsiębiorcom, którzy pojawiali się na listach rankingowych w konkursach organizowanych przez urzędy przyznające dotacje z PO KL. Jeden z nich udostępnił nam korespondencję, ponieważ uznał działania firmy za nieetyczne.

- Etyka zawodowa tej osoby stoi pod dużym znakiem zapytania. Jedyna rzecz, która ją broni, to fakt, że nie weryfikuje wniosków składanych do własnego urzędu - mówi nasz informator.

Sprawdziliśmy, że nie jest to odosobniony przypadek. Urzędnicy nie tylko weryfikują, ale także piszą wnioski o unijne środki. Dotyczy to różnych programów operacyjnych oraz instytucji, które je wdrażają. Trudno znaleźć na to dowody takie, jak w sprawie z Olsztyna. Firmy, które korzystają z pomocy urzędników, nie są bowiem skłonne do ujawniania takich nieprawidłowości.

Z ofertą współpracy urzędnicy zwracają się najczęściej nie bezpośrednio do przedsiębiorców korzystających z dofinansowania, ale do firm doradczych, które specjalizują się w ubieganiu się o środki UE. Przy czym najczęściej starają się działać tak, aby nikt nie mógł im postawić zarzutu, że piszą lub poprawiają wnioski, które następnie sami będą oceniać.

- Miałam kilka telefonów od osób zatrudnionych w różnych instytucjach zajmujących się funduszami unijnymi z propozycją pisania wniosków dla mojej firmy na zasadzie dodatkowej umowy-zlecenia. Urzędnicy w zamian za pomoc w przygotowaniu wniosku oczekiwali, że podzielimy się z nimi zyskiem - opowiada jeden z pracowników firmy doradztwa dotacyjnego PNO Consultants.

Niemoralna propozycja

Aleksander Szalecki z firmy doradczej Stratego mówi, że na portalu Goldenline otrzymał niedawno propozycję płatnej współpracy przy pisaniu wniosków. Gdy nawiązał kontakt z tą osobą, okazało się, że zajmuje się oceną projektów w jednej z regionalnych instytucji finansujących (partnerem Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości we wdrażaniu programów dla mikro, małych i średnich firm).

- Szybko zakończyłem z nim korespondencję. Są jednak firmy doradcze, które przy coraz większej konkurencji na rynku zgadzają się na takie układy - mówi Aleksander Szalecki.

Dodaje, że dlatego urzędnicy wolą kontaktować się z doradcami, a nie bezpośrednio z firmami, które ubiegają się o dotacje, ponieważ w proceder zamieszanych jest mniej osób.

- Nawet jeżeli urzędnik musi się podzielić zyskiem z firmą doradczą, to ryzykuje mniej, bo łączy ich wspólnota interesu - uważa Aleksander Szalecki.

Proceder jest możliwy, ponieważ unijne procedury nie są do końca szczelne. Widać to na przykładzie programu Kapitał Ludzki. W 2009 roku pracę w dolnośląskim WUP straciła wicedyrektor, która pomogła uzyskać dofinansowanie kilkunastu wnioskom złożonym w konkursie przez firmę jej życiowego partnera. Po tym wydarzeniu Ministerstwo Rozwoju Regionalnego opracowało procedurę oceny projektów i powoływania osób do komisji, które decydują o przyznaniu dotacji z tego programu. Od tego czasu obowiązuje mechanizm zapewniający bezstronność pracowników wszystkich instytucji pośredniczących (ministerstw, urzędów marszałkowskich czy wojewódzkich urzędów pracy), którzy biorą udział w ocenie wniosków.

Urzędnicy oceniający projekty pod rygorem odpowiedzialności karnej (pozbawienie wolności do lat 3) składają oświadczenia o bezstronności w odniesieniu do każdego projektu, który oceniają. Deklarują m.in., że nie brali osobistego udziału w przygotowaniu wniosku, który oceniają. Stwierdzają też, że nie pozostają w związku małżeńskim, nie łączy ich stosunek pokrewieństwa ani powinowactwa z osobą, która przygotowywała wniosek. Nie byli też zatrudnieni w ciągu ostatniego roku i nie pracują w firmie, która ubiega się o dofinansowanie.

Zgodnie z prawem

Przypadek urzędnika z Olsztyna pokazuje jednak, że te wymogi można obejść. Jak powiedział w rozmowie z DGP, współpracuje z 10 firmami szkoleniowo-doradczymi z całego kraju, ale żadna nie ma siedziby w województwie warmińsko-mazurskim. Żadna z nich nie może starać się o dofinansowanie na terenie tego regionu, co pracownik olsztyńskiego WUP zaznacza już na początku współpracy. Gdyby któryś z projektów, który pomagał przygotować, został jednak złożony na konkurs w Olsztynie, urzędnik może poprosić o wykluczenie go ze składu komisji oceniającej. Co więcej twierdzi, że zgodę na dodatkową działalność, od której odprowadza podatki, wyraził jego przełożony.

- Według wszystkich dokumentów, które prześledziłem, a więc ustawy o pracownikach samorządowych i zasadach prowadzenia polityki regionalnej, moje działanie jest zgodne z prawem - podkreśla urzędnik.

Inaczej widzą to firmy, które startują w konkursach. Ich zdaniem konkurenci, którym w pisaniu wniosków pomagają urzędnicy, zyskują w konkursach przewagę. Biorąc pod uwagę, że w niektórych konkursach na jedną dotację przypada kilkunastu chętnych, pozostali kandydaci są bez szans.

- W obecnej perspektywie finansowej przygotowałam kilkadziesiąt projektów, a do realizacji w konkursach nie został wybrany żaden. W środowisku firm szkoleniowych nieformalnie wiadomo, że przechodzą tylko te wnioski, które są pisane przez osoby, które pracowały lub są powiązane z instytucjami organizującymi konkursy - mówi Renata Kaczyńska-Maciejowska, dyrektor zarządzający firmy szkoleniowej Prospera Consulting.

Dodaje, że pisanie i poprawianie wniosków przez urzędników może mieć jeszcze jedną dotkliwą dla przedsiębiorców konsekwencję. We wnioskach firmy przedstawiają swoje najlepsze pomysły, a te przez nieuczciwych urzędników mogą być udostępniane przedsiębiorcom z innych województw. W efekcie pomysł zrealizuje nie jego autor, ale firma, która go kupiła od urzędnika.

Resort ostrzega

Zastrzeżenia natury etycznej ma także MRR.

- Osoba proponująca tego typu usługi podaje w wątpliwość swoją bezstronność i rzetelność w realizowaniu zadań publicznych jako funkcjonariusz - podkreśla Paweł Chorąży, dyrektor departamentu zarządzania EFS w Ministerstwie Rozwoju Regionalnego.

Dodaje jednak, że oceny tej sytuacji można dokonać tylko na podstawie przepisów ustawy o pracownikach samorządowych. Ma ona na celu zapewnienie zawodowego, rzetelnego i bezstronnego wykonywania zadań publicznych przez samorząd terytorialny, a jej przepisy odnoszą się m.in. do etycznych aspektów świadczenia pracy przez urzędników zatrudnionych w jednostkach samorządu terytorialnego.

- Ocena, czy działalność zarobkowa pracownika samorządowego pozostaje w zgodzie z ustawą, leży w gestii jednostki samorządu terytorialnego, która go zatrudnia - podkreśla Paweł Chorąży.

DGP próbował skontaktować się w tej sprawie z Urszulą Pasławską, wicemarszałkiem województwa warmińsko-mazurskiego, ale bez skutku.

Jak ocenia się wnioski o pieniądze z PO KL

Beata Lisowska

23 stycznia 2012 (nr 15)

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Finanse / Giełda / Podatki
Bądź na bieżąco!
Odblokuj reklamy i zyskaj nieograniczony dostęp do wszystkich treści w naszym serwisie.
Dzięki wyświetlanym reklamom korzystasz z naszego serwisu całkowicie bezpłatnie, a my możemy spełniać Twoje oczekiwania rozwijając się i poprawiając jakość naszych usług.
Odblokuj biznes.interia.pl lub zobacz instrukcję »