We wtorek w Ankarze rozpoczął się dwudniowy szczyt NATO, m.in. z udziałem prezydenta USA Donalda Trumpa. Jak informuje Reuters aby pokazać Stanom Zjednoczonym, że Europa reaguje na apele Białego Domu o zwiększenie wydatków na obronność przywódcy Starego Kontynentu planują ogłosić umowy na dostawę broni o wartości dziesiątek miliardów dolarów.
Zobacz również:
Europa się zbroi
Sekretarz generalny NATO Mark Rutte powiedział w poniedziałek, że Europejczycy "oszałamiająco" zwiększyli wydatki na obronę. Powodem był częściowo strach przed Rosją, który nasilił się po inwazji Moskwy na Ukrainę w 2022 r., ale również fakt, że Trump był "niezwykle stanowczy" w zachęcaniu ich do tego.
"Tworzymy teraz sojusz, który jest trwały i który - jak wiedzą Stany Zjednoczone - jest uczciwą umową" - powiedział Rutte reporterom w Ankarze w przededniu szczytu,. cytowany przez Reuters. Biorąc pod uwagę groźby Trumpa na temat ewentualnego opuszczenia sojuszu przez USA Europa stara się wywiązywać z zobowiązań dotyczących umożliwienia Stanom Zjednoczonym korzystania z ich przestrzeni powietrznej i baz w swoich krajach.
Agencja wskazuje, że członkowie NATO potwierdzą wsparcie dla Ukrainy i zadeklarują pomoc w wysokości 70 miliardów euro tylko w tym roku. Ponadto Holandia, ma ogłosić plany o wartości ponad 3 miliardów euro, obejmujące partnerstwa z Belgią w zakresie obrony powietrznej i z Wielką Brytanią w zakresie okrętów wojennych. Informację przekazała Reutersowi holenderska minister obrony Dilan Yesilgoz.
Zobacz również:
Nowe umowy NATO
We wtorek rano Rutte poinformował, że NATO zastąpi starzejącą się flotę amerykańskich samolotów rozpoznawczych AWACS szwedzką alternatywą - GlobalEye firmy Saab. Tym samym odrzucono alternatywę oferowaną przez amerykańskiego producenta samolotów Boeing. Dyrektor generalny Saab Micael Johansson potwierdził na konferencji prasowej, że jeśli NATO szybko podpisze umowę, spółka będzie mogła dostarczyć samoloty w 2030 roku. Dodał, że ostateczna cena nie została jeszcze ustalona, ale wyniesie około 400-450 milionów dolarów za samolot.
Ponadto NATO uruchomi flotę samolotów transportowych A400M, które będą służyć do strategicznego transportu lotniczego oraz rozszerzy o jeden samolot swoją obecną flotę samolotów transportowych i tankowców A330 MRTT.
Sekretarz generalny NATO przekazał również, że sojusznicy zakupią do pięciu dronów rozpoznawczych Northrop Grumman NOC.N MQ-4C Triton, a Norwegia, Finlandia, Niemcy i Dania podpisały list intencyjny w sprawie zakupu.
Ponadto NATO zainwestuje ponad 40 mld dolarów w możliwości przeciwdronowe w ciągu następnych 5 lat. Rutte ogłosił również inicjatywę dotyczącą materiałów krytycznych, stosowanych m.in. w radarach, silnikach, dronach, pojazdach wojskowych, półprzewodnikach. Projekt obejmuje Belgię, Kanadę, Danię, Finlandię, Grecję, Włochy, Luksemburg, Holandię, Norwegię, Hiszpanię, Szwecję i Turcję.
Polska dołączyła do dwóch inicjatyw: dotyczącej zwiększenia zdolności transportowych, praz stworzenia wielonarodowej floty załogowych platform wykrywania, rozpoznania, dowodzenia i kierowania z powietrza
USA negocjują m.in. z Polską
Źródło Reutersa potwierdziło, że USA prowadzą rozmowy z Niemcami i innymi krajami Europy na temat ustanowienia koprodukcji pocisków rakietowych AIM-120 AMRAAM firmy Raytheon w Europie, podaje źródło. Ponadto poinformowano, że USA negocjują z Niemcami, Holandią, Polską i Szwecją w sprawie utworzenia w Europie ośrodka konserwacji pocisków rakietowych PAC-3 Patriot firmy Lockheed Martin. Informację potwierdziło też Politico.
PAC-3 (Patriot Advanced Capability-3) to nowoczesne pociski przeciwlotnicze i przeciwrakietowe używany w systemie MIM-104 Patriot. Zostały stworzone przez amerykański koncern Lockheed Martin i są jednymi z najbardziej zaawansowanych na świecie tego typu sprzętem.
Polska zamówiła od koncernu myśliwce F-35 Lightning II, pociski PAC-3 MSE dla systemów Patriot kupionych w ramach programu Wisła, jak również myśliwce F-35 Lightning II.
