Reklama

Spór o PIT od noclegów dla pracowników wróci do sądów

Ministerstwo Finansów zmieniło już 14 interpretacji, w których pierwotnie twierdziło, że gdy pracodawca funduje oddelegowanemu dodatkowe świadczenia, to przychód nie powstaje.

Resort ewidentnie zmienił zdanie. Ostatnim tego potwierdzeniem jest odpowiedź MF na wystąpienie rzecznika praw obywatelskich.

Odmienna wykładnia wynika jednak z najnowszych wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przedsiębiorców i ich podwładnych czeka więc nadal konflikt z fiskusem.

Była nadzieja...

Wydawało się, że problem opodatkowania świadczeń dla oddelegowanych pracowników to już przeszłość. Rozstrzygający był tu wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 8 lipca 2014 r. (sygn. akt K 7/13) dotyczący nieodpłatnych świadczeń. TK stwierdził wtedy, że za przychód mogą być uznane tylko te świadczenia niepieniężne, które zostały spełnione za zgodą pracownika (skorzystał on z nich w pełni dobrowolnie), leżą w jego interesie (a nie w interesie pracodawcy) i przyniosły mu korzyść (w postaci powiększenia aktywów lub uniknięcia wydatku), a korzyść ta jest wymierna i przypisana indywidualnej osobie.

Reklama

Przez pewien czas po tym wyroku również sam fiskus przyznawał, że dodatkowe świadczenia dla oddelegowanych (przede wszystkim opłacenie im noclegu) należy traktować jako wydatek ponoszony w interesie pracodawcy, a nie zatrudnionego. Nie ma więc mowy o PIT. - Potwierdzili to m.in. dyrektorzy izb skarbowych: w Katowicach w interpretacji z 6 czerwca 2016 r. (nr IBPB-2-2/4511-327/16/HS), w Łodzi - z 31 maja 2016 r. (nr 1061 IPTPB3.4511.257.2016.2.IS) i w Warszawie - z 20 kwietnia 2016 r. (nr IPPB4/4511-399/16-5/MS). Interpretacje te nie zostały uchylone przez ministra finansów, więc nadal chronią podatników i płatników, w których sprawie zostały wydane.

Na korzystną wykładnię samego fiskusa zwrócił także uwagę rzecznik praw obywatelskich w wystąpieniu 30 czerwca 2016 r. (nr V.511.981.2014.EG).

...ale już jej nie ma

Rzecznika zaniepokoiło to, że fiskus zmienił jednak zdanie. Wskazują na to interpretacje zmieniające wydane przez ministra finansów, m.in. z 30 maja 2016 r. (nr DD3.8222.2.61.2016.IMD i DD3.8222.2.62.2016.IMD), 21 czerwca 2016 r. (nr DD3.8222.2.66.2016.IMD, DD3.8222.2.40.2016.OBQ).

To tylko przykłady. Resort w odpowiedzi dla RPO sam przyznaje, że takich interpretacji zmieniających wydał już 14. Wynika z nich, że nie każdy pracownik, któremu firma finansuje nocleg, nie ma z tego tytułu przychodu. Nie ma o tym mowy w sytuacji pracowników mobilnych (czyli handlowców i kierowców zawodowych), którzy ze względu na naturę swojej pracy ciągle przebywają w podróży.

Inaczej jednak - zdaniem MF - jest z pracownikami oddelegowanymi do pracy w innym miejscu. Skoro zgodzili się oni czasowo wykonywać obowiązki poza dotychczasową siedzibą firmy, to - gdyby nie pracodawca - sami musieliby zapłacić za nocleg. Świadczenie leży zatem w ich własnym interesie, a więc uzyskują oni przychód, który podlega opodatkowaniu - twierdzi MF.

Resort chętnie przy tym powołuje się na uchwałę Sądu Najwyższego z 10 grudnia 2015 r. (sygn. akt III UZP 14/15). Wynikało z niej, że wartość świadczeń ponoszonych przez pracodawcę z tytułu zakwaterowania pracowników, w tym mobilnych, jest przychodem ze stosunku pracy i stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne. SN bowiem - tak jak fiskus - zwrócił uwagę na to, że żaden przepis nie nakazuje pracodawcy opłacać noclegu za zatrudnionego (chyba że jest on w podróży służbowej). Kwatera pracownicza nie jest tym samym co telefon służbowy, samochód służbowy czy inne narzędzia pracy. Pracownik musiałby sam wydać pieniądze na zakwaterowanie, a skoro szef mu tego oszczędzi, to u zatrudnionego powstaje przychód - wynikało z uchwały SN.

Sądy inaczej

Nadzieją dla podatników są jednak wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, jak choćby z 9 sierpnia 2016 r. (sygn. akt II FSK 1970/14). Sąd orzekł, że koszty świadczeń (w tym np. zakwaterowania, transportu) zapewnionych pracownikom delegowanym do robót budowlanych w innym kraju, również w związku z wymogami przepisów o BHP, nie podlegają opodatkowaniu. - Wprawdzie pracownicy korzystają z tych świadczeń, ale są one realizowane w interesie spółki świadczącej usługę na rzecz kontrahenta zagranicznego - stwierdził sąd.

- Podejście zaprezentowane przez NSA jest słuszną konsekwencją stanowiska Trybunału Konstytucyjnego - komentuje Michał Grzybowski, partner i doradca podatkowy w EY. Zwraca uwagę, że pracownikom delegowanym do pracy w innym miejscu co do zasady zapewniane są zakwaterowanie i transport.

Tego samego zdania jest Aleksandra Bembnista, starszy konsultant w dziale doradztwa prawnopodatkowego w PwC. - Trudno podzielić twierdzenie, że sfinansowanie np. noclegu przez pracodawcę powoduje przysporzenie po stronie pracownika, który zaoszczędził na tym wydatku. Każde bowiem wykonywanie pracy poza stałym miejscem zamieszkania odbywa się w interesie pracodawcy, niezależnie od tego, czy następuje na podstawie delegowania, działalności pracownika mobilnego, czy podróży służbowej - zauważa ekspertka.

Z korzyścią dla podatnika

Na brak różnic w tym zakresie wskazuje także Małgorzata Samborska, doradca podatkowy w Grant Thornton. - Sytuacja pracowników mobilnych i oddelegowanych jest, wbrew temu, co twierdzi fiskus, dość podobna. Pracownicy nie wybierają miejsca delegowania i nie jadą tam dla własnej przyjemności. Gdyby nie praca w innym miejscu, nie ponieśliby też dodatkowych wydatków na zakwaterowanie. Nie jest to więc świadczenie spełniane w interesie podwładnego, ale szefa i nie powinno być opodatkowane - twierdzi ekspertka.

Jej zdaniem skoro sam fiskus zajmował niedawno podobne stanowisko, a teraz je zmienił, to można mówić o wątpliwościach, które powinny być rozstrzygnięte na korzyść oddelegowanych zgodnie z zasadą "in dubio pro tributario". - MF najwyraźniej jednak tę zasadę ignoruje. Cała nadzieja w sądach, gdzie szansa na pozytywne rozstrzygnięcie jest duża - uważa Małgorzata Samborska.

Mariusz Szulc, Agnieszka Pokojska

15.09.2016

Reklama

Reklama

Reklama

Reklama

Strona główna INTERIA.PL

Finanse / Giełda / Podatki
Bądź na bieżąco!
Odblokuj reklamy i zyskaj nieograniczony dostęp do wszystkich treści w naszym serwisie.
Dzięki wyświetlanym reklamom korzystasz z naszego serwisu całkowicie bezpłatnie, a my możemy spełniać Twoje oczekiwania rozwijając się i poprawiając jakość naszych usług.
Odblokuj biznes.interia.pl lub zobacz instrukcję »
Nie, dziękuję. Wchodzę na Interię »