Spis treści:
- Czym jest składka zdrowotna?
- Ile wynosi składka zdrowotna w 2026 roku dla pracownika?
- Ile wynosi składka zdrowotna w 2026 roku dla przedsiębiorcy?
W 2025 roku wprowadzono czasowe obniżenie podstawy minimalnej składki zdrowotnej dla przedsiębiorców. Od roku składkowego rozpoczynającego się 1 lutego 2026 roku wracają zasady wynikające z Polskiego Ładu, co oznacza ponowne naliczanie minimalnej składki od 100 proc. minimalnego wynagrodzenia. O ile wzrosła składka zdrowotna w obecnym roku? Jak się kształtuje dla przedsiębiorców, a jak dla pracowników?
Czym jest składka zdrowotna?
Składka zdrowotna to obowiązkowa opłata na ubezpieczenie, która daje nam prawo do korzystania z bezpłatnej opieki medycznej. Dla pracowników jest opłacanie zazwyczaj jest nieodczuwalne i widoczne jedynie na pasku wypłaty. Dla przedsiębiorców bywa nieco bardziej kłopotliwa.
Standardowo wysokość składki zdrowotnej to 9 proc. podstawy wymiaru. Istnieje jednak istotny wyjątek dla przedsiębiorców, którym jest podatek linowy (4,9 proc. podstawy wymiaru). Składka zdrowotna ma charakter miesięczny i jest niepodzielna. Dodatkowo osoby zarabiające pieniądze z kilku źródeł, najczęściej muszą opłacać składkę zdrowotną z każdego z nich. Przykładowo pracujący emeryt zapłaci składkę zarówno z pensji, jak i z emerytury. W przypadku przedsiębiorców np. jeśli prowadzisz działalność gospodarczą i jednocześnie jesteś wspólnikiem w spółce komandytowej, płacisz składkę odrębnie od każdego z tych rodzajów aktywności.
Ponadto jak wskazuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych niektóre grupy (np. osoby prowadzące działalność, które mają orzeczenie o niepełnosprawności lub pobierają niską emeryturę/rentę) mogą być zwolnione z płacenia składki, jeśli ich przychody nie przekraczają określonych limitów lub stosują konkretną formę opodatkowania. Dodatkowo niektórzy nie opłacają składki samodzielnie - dotyczy to m.in. uczniów, studentów czy osób bezrobotnych, które są zgłoszone do ubezpieczenia przez inne podmioty.
Zobacz również:
Ile wynosi składka zdrowotna w 2026 roku dla pracownika?
W przypadku pracowników etatowych zasady naliczania składki zdrowotnej są stosunkowo proste. Stawka wynosi 9 proc., jednak nie jest liczona od pełnej kwoty brutto widocznej na umowie. Zanim wyliczona zostanie składka zdrowotna, najpierw potrącane są składki na ubezpieczenia społeczne (emerytalna, rentowa i chorobowa), które wynoszą łącznie 13,71 proc. wynagrodzenia. Dopiero pozostała kwota stanowi podstawę wymiaru składki zdrowotnej.
Pracodawca sam wylicza, pobiera i odprowadza składkę do ZUS. W przeciwieństwie do przedsiębiorców, pracowników nie obowiązuje minimalna kwota składki - rośnie lub maleje proporcjonalnie do wysokości zarobków. Nie podlega ona również odliczeniu od PIT.
Przykładowo, w przypadku wynagrodzenia minimalnego (4806 zł brutto) składka zdrowotna wynosi ok. 373 zł miesięcznie (podstawa wymiaru to ok. 4147 zł). Z kolei przy średniej krajowej wynoszącej ok. 9000 zł brutto w 2026 roku będzie to ok. 699 zł (podstawa wymiaru to ok. 7766 zł).
Zobacz również:
Ile wynosi składka zdrowotna w 2026 roku dla przedsiębiorcy?
Podobnie jak w latach poprzednich, składka wynosi 9 proc. podstawy wymiaru lub 4,9 proc. w przypadku podatku liniowego. Sposób ustalania podstawy różni się w zależności od formy opodatkowania.
Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych
Dla ryczałtowców wysokość składki jest zryczałtowana i zależy od progu przychodowego, wyliczanego na podstawie przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw (włącznie z wypłatami z zysku) w czwartym kwartale roku poprzedniego. W 2025 roku było to 9 228,64 zł.Jeśli osiągnięte od początku roku kalendarzowego kwoty:
- nie przekroczyły 60 000 zł - podstawa wymiaru wynosi 5 537,18 zł, co daje składkę zdrowotną na poziomie 498,35 zł;
- przekroczyły 60 000 i nie przekroczyły 300 000 zł - podstawa wymiaru wynosi 9 228,64 zł, co daje składkę zdrowotną na poziomie 830,58 zł;
- przekroczyły 300 000 zł - podstawa wymiaru wynosi 16 611,55 zł, co daje składkę zdrowotną na poziomie 1 495,04 zł.
Skala podatkowa, podatek liniowy oraz IP Box
W tych formach opodatkowania wysokość składki jest relacją procentową do osiągniętego dochodu, jednak z zastrzeżeniem kwoty minimalnej. Składka wynosi 9 proc. dochodu (skala podatkowa) lub 4,9 proc. dochodu (podatek liniowy). Przykładowo przy dochodzie 10 000 zł i skali podatkowej składka zdrowotna wynosi 900 zł. Rozliczając się podatkiem linowym i mając dochód np. 14 000 zł składka zdrowotna wynosi 686 zł.
Od 1 lutego 2026 r. minimalna podstawa wymiaru wynosi 100 proc. minimalnego wynagrodzenia (4806 zł) co daje 432,54 zł. Obowiązuje ona nawet w przypadku wystąpienia straty lub dochodu niższego niż płaca minimalna. W styczniu 2026 r. (ostatni miesiąc poprzedniego roku składkowego) minimalna składka wynosiła jeszcze 314,96 zł. Od lutego nastąpił wzrost o 117,58 zł miesięcznie.
Karta podatkowa
Osoby rozliczające się na zasadach karty podatkowej opłacają składkę w stałej wysokości, niezależnej od faktycznego przychodu. Podstawa wymiaru wynosi 100 proc. minimalnego wynagrodzenia (4806 zł), co przekłada się na miesięczną składkę w wysokości 432,54 zł.
Nowy cykl rozliczeniowy z nową podstawą minimalną (100 proc. wynagrodzenia minimalnego) rozpoczyna się 1 lutego 2026 i trwa do 31 stycznia 2027 roku.
