Na przykład Jezusa powołują się nawet polskie sądy administracyjne. Celuje w tym WSA w Poznaniu, który w wyroku I SA/Po 363/09 wytknął podatniczce spierającej się z organami podatkowymi o zwolnienie z podatku odszkodowania otrzymanego na skutek ugody z byłym pracodawcą, że "rzadko zdarza się nawet wśród wierzących podatników taki stosunek do obowiązków podatkowych, jak opisany w Ewangelii wg. św. Mateusza w ustępie zatytułowanym Podatek na świątynię - gdzie Jezus, mimo braku obowiązku podatkowego, nakazuje Szymonowi zapłacenie poborcom podatku, byle nie dać powodu do zgorszenia". Ten sam fragment Ewangelii przypomniał ten sam sąd w wyroku I SA/Po 463/09 uznając, że podatnik bezzasadnie skorzystał ze zwolnienia z podatku VAT. A w wyroku I SA/Po 378/11 pouczył dodatkowo podatniczkę, u której zakwestionowano odliczenie podatku VAT z faktury za usługi, których wykonanie kwestionował organ podatkowy, że "w wielu wielkich religiach świata uchylanie się od płacenia podatków wynikających z ustaw jest obarczane dodatkowo sankcjami moralnymi i traktowane jako grzech".
Zobacz również:
Z kolei WSA w Gorzowie, rozpatrując sprawę darowizny na rzecz Kościoła, w uzasadnieniu wyroku I SA/Go 1698/05 zadał pytanie: "jak w podobnych przypadkach zareagowałby Jezus?" I też przywołał tę samą Ewangelię. Sprawa o tyle ciekawa dla arcybiskupa Gądeckiego, że dotyczyła podatnika, który wykazał w zeznaniu podatkowym darowiznę (w wysokości 3,8 mln zł) na rzecz Kościoła. A darowizny takie były z podatku PIT zwolnione. Na szczęście dla darczyńców przeważyła w orzecznictwie linia, zgodnie z którą zwolnienie jest zwolnieniem i skoro darowizna była, to podatku nie ma. Z wyjątkiem oczywiście tych podatników, dla których wyroki były niekorzystne. Bo co prawda mamy "państwo prawne", którego cechą jest równość i pewność prawa - czemu jawnie przeczy wydawanie różnych wyroków w takich samych sprawach, ale nie wchodźmy już w takie konstytucyjne detale. Zajmijmy się innymi - tłumaczeniem Ewangelii i jej "wykładnią". Taką "wielopłaszyznową", jak stosowana jest w obronie konstytucji przed PiS-em.
Nie bez powodu przecież słuchacze, do których Jezus kierował swoje niejednoznaczne słowa o podatkach, różnie tę niejednoznaczność interpretowali. Jezus został przecież oskarżony przed Piłatem o to, iż "podburza naród i odwodzi od płacenia podatków Cezarowi" ( Łk 23, 2).
Już u samego zarania chrześcijaństwa doszło przecież do "pomieszania języków". Sam Jezus mówił po aramejsku (bądź hebrajsku). Uczniowie głosili Jego nauki po aramejsku i grecku - wychodzili bowiem z Ewangelią, zgodnie z nakazem misyjnym, poza krąg swych ziomków. A ci, którzy byli ewangelizowani dalej przekazywali słowo Boże już w innych językach. Ale - skoro PiS narusza konstytucję dokonując jej literalnej wykładni - to chyba nie powinniśmy dokonywać li tylko literalnej wykładni Ewangelii?
Zobacz również:
Całość przypowieści św. Marka, którą w Biblii Tysiąclecia tłumaczył Walenty Prokulski, brzmi tak: "Posłali natomiast do Niego kilku faryzeuszów i zwolenników Heroda, którzy mieli pochwycić Go w mowie. Ci przyszli i rzekli do Niego: «Nauczycielu, wiemy, że jesteś prawdomówny i na nikim Ci nie zależy. Bo nie oglądasz się na osobę ludzką, lecz drogi Bożej w prawdzie nauczasz. Czy wolno płacić podatek Cezarowi, czy nie? Mamy płacić czy nie płacić? »Lecz On poznał ich obłudę i rzekł do nich: «Czemu Mnie wystawiacie na próbę? Przynieście Mi denara, chcę zobaczyć». Przynieśli, a On ich zapytał: «Czyj jest ten obraz i napis?» Odpowiedzieli Mu: «Cezara». Wówczas Jezus rzekł do nich: «Oddajcie więc Cezarowi to, co należy do Cezara, a Bogu to, co należy do Boga». I byli pełni podziwu dla Niego" (Mk 12; 13-17).
Faryzeusze wcale nie chcieli się dowiedzieć, co Jezus sądzi o obowiązku płacenia podatków. Chcieli podstępem uzyskać od Niego przyznanie, że od płacenia podatków sam się "uchyla" i nawołuje do tego innych, czyli do buntu przeciwko władzy. Mieli nadzieję, że Jezus nie będzie chciał odpowiedzią, że podatki płacić trzeba, zawieść zarówno biednych, którzy dotkliwie odczuwali ciężary podatkowe, jak i gorliwych Żydów, którzy odrzucali władzę Rzymian, więc twierdzili, że nie należy płacić podatków ze względów religijnych. To taka "prowokacja skarbowa" - mówiąc dzisiejszym językiem. Trochę podobnie jak kontrolerki, które tuż przed końcem pracy warsztatu namówiły jego pracownika do wymienienia im żarówki w samochodzie i oskarżyły o niepobranie podatku VAT! Jezus wybrał jednak odpowiedź typu "tak, ale..." i przeniósł dyskurs na inną płaszczyznę. Nie zanegował instytucji państwa i podatków, ale wskazał granicę opodatkowania - bo przecież nie można oddać wszystkiego Cezarowi.
We wcześniejszym przekładzie Biblii Jakuba Wujka pytanie zadane Jezusowi przez faryzeuszy brzmi: "godziż się dać dań Cesarzowi, czyli nie?" Dań - to danina. A dziś nauka twierdzi, że podatki są co prawda daninami, ale nie wszystkie daniny są podatkami. A jakież to były daniny?
Zobacz również:
Od chwili podbicia Judy przez Persów świeccy Żydzi byli zobowiązani wpłacać "podatek, daninę czy cło" (Księga Ezdrasza 4, 13) do królewskiego skarbca. Od podboju Palestyny przez Pompejusza w 63 r. p.n.e. po czasy Jezusa, zarówno za panowania władz rzymskich, jak i Herodów, płacono trzy rodzaje podatków. Podatki nazywane dziś bezpośrednimi - od własności ziemskiej (czyli taki podatek od nieruchomości) oraz pogłówne - od każdego dorosłego Żyda. Drugim rodzajem były podatki pośrednie - cła za przewożone towary. Były one ściągane w odmienny sposób przez różnych urzędników. I był jeszcze trzeci rodzaj podatku - podatek kościelny - też pogłówny i to tylko od mężczyzn. Pod rządami namiestnika Nehemiasza wynosił on jedną trzecią (a później jedną drugą) srebrnego sykla (Ne 10, 32-33). Ów podatek obowiązywał wciąż w czasach nowotestamentowych. I właśnie jego, a nie podatku państwowego, dotyczy Ewangelia Św. Mateusza.
A było tak: "Gdy przyszli do Kafarnaum, przystąpili do Piotra poborcy dwudrachmy z zapytaniem: «Wasz Nauczyciel nie płaci dwudrachmy?» Odpowiedział: «Owszem». Gdy wszedł do domu, Jezus uprzedził go, mówiąc: «Szymonie, jak ci się zdaje? Od kogo królowie ziemscy pobierają daniny lub podatki? Od synów swoich czy od obcych?» Gdy powiedział: «Od obcych», Jezus mu rzekł: «A zatem synowie są wolni, żebyśmy jednak nie dali im powodu do zgorszenia, idź nad jezioro i zarzuć wędkę! Weź pierwszą rybę, którą wyciągniesz, i otwórz jej pyszczek: znajdziesz statera. Weź go i daj im za Mnie i za siebie !»" (Mt 17, 24-27).
Co z tego wynika? Podatek był pogłówny. Zresztą jak większość podatków, o których wspomina Stary Testament. Takich podatków unikać trudniej i trudniej ich unikanie usprawiedliwić. Słynne darowizny na rzecz Kościoła służyły natomiast uniknięciu progresji podatkowej.
Zobacz również:
A co możemy powiedzieć o wysokości podatku, który zapłacili Jezus z Szymonem?
Podatek wynosił dwie drachmy. Więc stater był równoważny czterem drahmom. Z przypowieści o robotnikach w winnicy (Mt 20, 1-16) oraz innych źródłach wiemy, że wartość jednego dnia pracy wynosiła ok. 1 denara - czyli 1 drahmy. Załóżmy, że w miesiącu pracowano 20 dni, to przeciętne miesięczne wynagrodzenie wynosiła 20 denarów/drachm. I teraz zestawmy tę wiadomość ze słynną opowieścią o wdowim groszu, przywoływaną jako uzasadnienie progresji podatkowej.
"Przyszła też jedna uboga wdowa i wrzuciła dwa pieniążki, czyli jeden grosz". Biblia Tysiąclecia podaje w tym miejscu w przypisie: "Rzymski quadrans równa się czwartej asa". W przekładzie Wujka wdowa dała "dwa drobne pieniądze, co waży kwadrant" (tu z kolei możemy dodać w przypisie, że "kwadrant" to inaczej "kwadrans’). Najmniejsza moneta miedziana będąca wówczas w obiegu to lepton (z greckiego leptós - mały, drobny; słaby; cienki). To właśnie dwa leptony (owe dwa drobne pieniążki) stanowiące jeden kwadrans - czyli jedną czwartą asa, wrzuciła wdowa. Drahma to 16 asów, czyli didrachma (dwudrachma) to 32 asy, a więc raptem 128 tych najmniejszych miedzianych leptonów rocznie. I wszyscy równo! Przy przeciętnym rocznym wynagrodzeniu miesięcznym 20 drachm, czyli 2560 leptonów, czyli 30 720 leptonów rocznie.
I proszę nie mówić, że podatki mogły być niskie, bo wtedy "darmowej opieki medycznej" nie było ani szkolnictwa, i że autostrad nie budowano. Bo zlecona przez Heroda budowa portu w Cezarei oraz zbudowana przez Rzymian sieć dróg w wielkim stopniu wpłynęły na rozwój międzynarodowego handlu. Ulepszenia architektoniczne za Heroda, w tym przebudowa i powiększenie Świątyni Jerozolimskiej, uczyniły miasto bardziej atrakcyjnym i przyciągały pielgrzymki - religijną turystykę tego okresu. Obecność rzymskich legionistów i sprawnie działające sądownictwo gwarantowały znośny spokój i bezpieczeństwo. Błogosławieństwem dla ludności była też budowa wielu miejskich akweduktów - czyli wodociągów.
Zobacz również:
Dla zobrazowania wartości podatku - funt szlachetnego, importowanego z Indii olejku, którym Maria przed Paschą namaściła Jezusowi nogi w domu Łazarza wart był 300 denarów (J 12, 1-8), czyli 300 drahm - 150 razy więcej niż ten cały podatek, który kazał Szymonowi zapłacić Jezus.
I na koniec przypomnę jeszcze, jak złą sławą cieszyli się celnicy, czyli poborcy podatkowi. W Nowym Testamencie uosabiają oni ludzi niegodziwych ("Jeśli bowiem miłujecie tych, którzy was miłują, cóż za nagrodę mieć będziecie? Czyż i celnicy tego nie czynią?" - Mt 5, 46). Uważa się ich za równie złych, co poganie ("A jeśli nawet Kościoła nie usłucha, niech ci będzie jak poganin i celnik!" - Mt 18, 17). Przedstawia się zaś ich losy jako przykład możliwej skruchy. Apostoł Mateusz jest skruszonym poborcą podatkowym, który podejmuje Jezusa w towarzystwie swych kolegów, "celników i grzeszników" (Mk 2, 15). Tak, jak najlepszymi nawróconymi przez Jana Chrzciciela byli "celnicy i nierządnice" (Mt 21, 32), tak i Jezus obrał celników za właściwy obiekt swej misji: "Nie przyszedłem powołać sprawiedliwych, ale grzeszników" (Mk 2, 17).
Wiec jest jeszcze dla niektórych nadzieja - Panie Premierze, Panie Ministrze Finansów, Panie i Panowie Sędziowie i wszyscy Skarbowcy.
BIZNES INTERIA na Facebooku i jesteś na bieżąco z najnowszymi wydarzeniamiRobert Gwiazdowski
Autor felietonu wyraża własne opinie.
