Dokument wyznacza ramy prawne do realizacji unijnej polityki rolnej. Na Plan Strategiczny składa się: wsparcie wynoszące 17,3 mld euro w ramach I filaru Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) przeznaczone na dopłaty bezpośrednie. Na II filar WPR, dla wsparcia obszarów wiejskich, trafi 4,7 mld euro. W przypadku tego filaru, oprócz środków z UE rząd przewiduje współfinansowanie krajowe - ponad 3,2 mld euro.
Pieniądze dla 97 proc. rolników
Autorem projektu jest Ministerstwo Rolnictwa (MRiRW). Podczas drugiego posiedzenia komisji przedstawiciele resortu zapewniali posłów, że dzięki projektowi jak najwięcej środków trafi do rolników, którzy prowadzą małe i średnie gospodarstwa. Informowali, że dopłaty na poziomie średniej unijnej otrzyma 97 proc. polskich gospodarstw. Oprócz płatności podstawowych, stworzone zostały tzw. ekoschematy, z których pieniądze będą przeznaczone m.in. na realizację inwestycji prośrodowiskowych i na rzecz dobrostanu zwierząt. Zainteresowani wybiorą te ekoschematy, które służą ich gospodarstwom. Aby nie było problemów z ubieganiem się o płatności, rolnicy przejdą przeszkolenia.
Po wdrożeniu projektu Polska będzie mogła ubiegać się o pieniądze z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) oraz z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). Wsparcie skierowane będzie głównie do rolników, ale także do innych mieszkańców wsi - przedsiębiorców oraz samorządów. Obejmie sektor owoców i warzyw a także pszczelarstwo. Pieniądze zostaną też przeznaczone na inwestycyjne i premie dla młodych rolników a także na rozwój form współpracy, szkoleń, zarządzania ryzykiem oraz doradztwa.
Spółki rolne pominięte w strategii
Zdaniem Grzegorza Wysockiego, przewodniczącego Zarządu Głównego Związek Zawodowy Pracowników Rolnictwa, pomoc nie obejmie wszystkich potrzebujących. - Program jest skierowany wyłącznie do małych i średnich gospodarstw rolnych oraz w części do samorządów. Pominięto w nim praktycznie spółki rolne, czyli duże gospodarstwa, które są gospodarstwami komercyjnymi, co wymusza na nich zajmowanie się innowacyjnością. Większość ma już wdrożone rolnictwo 4.0. - zwraca uwagę rozmówca Interii.
Przypomina, że to właśnie innowacyjność jest dziedziną, której wsparcia najbardziej potrzebuje rolnictwo. Chodzi m.in. o zorientowanie gospodarstw na rynek konkurencji, badań naukowych, technologii i cyfryzacji. - Sektor wyjdzie na prostą, jeżeli zacznie stosować nowoczesne metody technologii, produkcji, oparte na wzorcach, które już mamy. Wiele spółek, kombinatów ma już wypracowane technologie. Korzystają z nich i świetnie poruszają się nie tylko na rynku polskim ale też europejskim - argumentuje Wysocki.
Wnioski tylko drogą online
Składanie wniosków oraz ich rozpatrywanie odbywać się będzie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego ARiMR. Tam będzie też prowadzona korespondencja w ich sprawie oraz zawieranie umów o przyznanie środków. W przypadku pomocy, m.in. w ramach płatności bezpośrednich, korespondencja elektroniczna z ARiMR będzie prowadzona tylko wtedy, gdy wnioskodawca wyrazi na to zgodę.
W 2022 r. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wypłaciła blisko 32 miliardy złotych, a wnioski złożyło 1,265 mln rolników. Największą część przekazanych w ciągu roku funduszy - 17 mld zł - stanowią płatności bezpośrednie. Ponad 12,92 mld zł przekazano na zaliczki, w tym 10,78 mld zł dopłaty bezpośrednie i 2,14 mld zł płatności obszarowe PROW. ARiMR informuje, że wypłaty trwają i zgodnie z unijnymi przepisami będą realizowane do 30 czerwca 2023 r.
Ewa Wysocka
