W skrócie
- Od 2026 roku kolejne województwa wprowadzają całkowity zakaz używania starych pieców na węgiel i drewno.
- Zmiany w niektórych regionach dotyczyć będą także obowiązku instalacji specjalnych filtrów.
- Za nieprzestrzeganie uchwał antysmogowych grożą wysokie kary finansowe.
- Dofinansowanie na wymianę kopciuchów na nowoczesne i ekologiczne źródła ciepła oferuje program Czyste Powietrze.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu
Wymiana przestarzałych kotłów w Polsce trwa w najlepsze. Uchwały antysmogowe wprowadzane przez kolejne samorządy to wymóg strategii Unii Europejskiej, której celem jest osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 roku.
Terminy wymiany kotłów na podstawie uchwały antysmogowych są różne w zależności od regionu i obowiązują już w Małopolsce, na Śląsku, w województwach opolskim, pomorskim, kujawsko-pomorskim, zachodniopomorskim, wielkopolskim, łódzkim, świętokrzyskim, a także mazowieckim czy dolnośląskim.
Kopciuchy zakazane w kolejnych województwach. Zmiany od 1 stycznia 2026 r.
Od 2026 roku całkowity zakaz używania starych pieców, które nie spełniają określonych norm emisyjnych, zacznie obowiązywać w kolejnych województwach. Coraz mniej czasu na wymianę kotłów pozaklasowych mają mieszkańcy województwa podkarpackiego.
Zgodnie z uchwałą sejmiku wojewódzkiego od 1 stycznia 2026 r. całkowicie zakazane będzie użytkowanie bezklasowych kotłów na węgiel oraz drewno. Z kolei kotły węglowe i drewniane spełniające wymagania klasy 3. lub klasy 4. będzie można wykorzystywać jeszcze do końca 2027 roku. Tymczasem kotły klasy 5., które zostały zamontowane przed 1 stycznia 2020 roku, będą mogły być eksploatowane bez ograniczeń czasowych.
Zobacz również:
Mniej niż 100 dni na wymianę kopciuchów mają także mieszkańcy województwa śląskiego. Na podstawie uchwały antysmogowej zakazano używania najbardziej zanieczyszczających powietrze paliw oraz nakazano systematyczną wymianę pieców. Jak wynika z przyjętych przepisów, do 31 grudnia 2025 r. należy wymienić tzw. kopciuchy, których eksploatacja rozpoczęła się od 1 stycznia 2013 r. do 31 sierpnia 2017 r.
W praktyce oznacza to konieczność wymiany wszystkich pozaklasowych kotłów na węgiel i drewno, które nie spełniają żadnych norm pod względem emisji zanieczyszczeń.
Za naruszenie przepisów antysmogowych grozi kara do 5 tys. zł
Co z tymi osobami, którzy starych pieców w swoich gospodarstwach domowych nie wymienią na czas? Za naruszenie przepisów antysmogowych grożą surowe kary. Polski Alarm Smogowy przypomniał w ostatnich dniach, że każde rozpalenie ognia w piecu, który nie spełnia wymogów uchwały antysmogowej, będzie wykroczeniem.
W takiej sytuacji można dostać mandat w wysokości do 500 zł. W uzasadnionych przypadkach - np. braku wymiany pieca, mimo powtarzających się kontroli, grozi grzywna w wysokości 5 tysięcy złotych.
Co ważne, nie jest to jednorazowa opłata. Wszystko dlatego, że kontrolujący, np. strażnicy miejscy, mogą nakładać grzywnę z każdą wizytą.
Zmiany antysmogowe od 2026 roku w wielu województwach
Od 1 stycznia 2026 r. zmiany antysmogowe dotkną także inne województwa, w których regulacje zostaną zaostrzone. W województwie łódzkim od nowego roku piece i kominki zamontowane przed 1 maja 2018 roku muszą być wyposażone w urządzenia filtrujące.
Zobacz również:
W województwie świętokrzyskim od 1 lipca 2026 r. obowiązywać będzie całkowity zakaz korzystania z kotłów 5. klasy. Nowa uchwała nakłada również obowiązek podłączenia się do sieci gazowej lub ciepłowniczej tam, gdzie jest to możliwe.
Z kolei w województwie lubelskim, właściciele kotłów 3. i 4. klasy mają czas na ich wymianę do końca 2026 roku.
Dofinansowanie na wymianę pieca w ramach Czystego Powietrza
Dofinansowanie na wymianę starych pieców można otrzymać z programu Czyste Powietrze, który ma wspomagać w przeprowadzeniu inwestycji w całym kraju. Do tej pory złożono wnioski na łączną kwotę 38,8 miliarda złotych, natomiast wypłacono już ponad 16,7 mld złotych.
W ramach programu otrzymane środki można przeznaczyć m.in. na wymianę kopciucha na nowe efektywne i ekologiczne źródło ciepła oraz modernizację lub wykonanie instalacji grzewczej.
Zobacz również:
O wsparcie mogą strać się osoby fizyczne, które są właścicielami lub współwłaścicielami domu jednorodzinnego lub wydzielonego w nim lokalu mieszkalnego z wyodrębnioną księgą wieczystą. Aby otrzymać dofinansowanie, należy najpierw złożyć wniosek do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).
