Właśnie odbył się lot testowy, w którym wysłano w kosmos dwóch pilotów i załogę czterech pracowników Virgin Galactic. Teraz zapewne otworzy się możliwość lotów dla płacących klientów po latach obietnic, przekładania terminów i sprzedaży dużej części udziałów w firmie przez Bransona. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, Virgin Galactic planuje rozpocząć komercyjne usługi ze swojego portu kosmicznego w Nowym Meksyku pod koniec czerwca.
Wyścig kosmiczny z Amazonem?
Virgin Galactic wydawał się być gotowy do rozpoczęcia działań komercyjnych po tym, jak w lipcu 2021 roku wyniósł Bransona na skraj kosmosu wraz z trójką załogantów. Lot ten odbył się mniej niż dwa tygodnie przed lotem rywala Bransona, Jeffa Bezosa. Oczywiście, Branson zaprzeczył, jakoby ścigał się z właścicielem Amazona w kosmosie.
Jednak Federalna Administracja Lotnictwa, która wydaje licencje na komercyjne starty rakietowe, później rozpoczęła dochodzenie w sprawie lotu Bransona, gdy ujawniono, że statek kosmiczny zboczył z kursu podczas tego głośnego lotu. Dochodzenie zakończyło się we wrześniu 2021 roku, dając Virgin Galactic zielone światło na kolejne starty. Wtedy jednak firma ogłosiła opóźnienie rozpoczęcia usług komercyjnych, powołując się na niezwiązane z tym ulepszenia technologiczne.
Techniczne i finansowe opóźnienia
Zresztą, kilka terminów oczekiwanego powrotu firmy na orbitę minęło. W pewnym momencie na początku 2022 roku firma celowała w pierwsze misje komercyjne już w październiku. Warto przypomnieć, że podczas debiutu Virgin Galactic na giełdzie w 2019 roku planowano rozpoczęcie usług komercyjnych jeszcze wcześniej, bo w 2020 roku.
Firma od lat traci pieniądze, wyczerpując środki na próby kwalifikacyjne i rozpoczęcie przyjmowania klientów na pokład - niektórzy z nich zapłacili za bilety ponad dziesięć lat temu. Firma sprzedała ogółem około 800 biletów, w tym 600 w cenach od 200 do 250 tys. dolarów i kolejne 200 po cenie 450 tys. dolarów.
Virgin Galactic konkurował bezpośrednio z Blue Origin Jeffa Bezosa w biznesie turystyki kosmicznej suborbitalnej. Od lotu Bezosa w lipcu 2021 roku jego firma przeprowadziła pięć dodatkowych lotów załogowych na orbitę. Jednak działalność Blue Origin została wstrzymana po tym, jak jej bezzałogowy statek kosmiczny New Shepard wybuchł we wrześniu 2022 roku.
Jak to się odbędzie?
Rakieta napędzana silnikiem Virgin Galactic, o nazwie VSS Unity, ma być przewożona na wysokość około 15 km, podczepiona pod skrzydło ogromnego dwukadłubowego statku macierzystego, nazwanego przez firmę "Eve". Statek kosmiczny ma być następnie odłączony od statku macierzystego, uruchomić swój silnik rakietowy i wznieść się na wprost do góry, z dwoma pilotami za sterami. Statek mają osiągnąć orbitę ponad 80,5 km, czyli poziom, który administracja USA uznaje już za granicę przestrzeni kosmicznej. Jednak nie wszyscy tak uważają. W innych krajach dużo częściej mówi się w tym kontekście o tzw. linii Kármána, która znajduje się 100 kilometrów nad powierzchnią Ziemi.
W szczytowym momencie lotu pasażerowie będą doświadczać kilku minut stanu nieważkości. Wówczas również możliwa okaże się obserwacja zakrzywionego horyzontu Ziemi i czerni przestrzeni kosmicznej. Następnie VSS Unity ma planowo powrócić na miejsce startu i wylądować. Od startu do lądowania loty będą zazwyczaj trwać poniżej dwóch godzin.
Komercyjne usługi będą niezwykle istotne dla całej grupy Virgin. Kilka tygodni temu Richard Branson był zmuszony ogłosić bankructwo innego ze swoich kosmicznych przedsięwzięć, Virgin Orbit, po nieudanym teście startu rakiety spod skrzydła Boeinga 747. Przez kilka miesięcy firma poszukiwała inwestora, który wesprze jej działalność, ale ostatecznie musiała zakończyć swoje operacje.
Krzysztof Maciejewski
