W skrócie
- Analitycy mBanku przeanalizowali możliwy masowy odpływ Ukraińców z Polski po zakończeniu wojny i ewentualny negatywny wpływ na polską gospodarkę.
- Eksperci uspokajają, że większość Ukraińców nie zamierza opuszczać Polski, a napływ pracowników może się wówczas nawet zwiększyć.
- Badania wskazują, że niewielu imigrantów jednoznacznie deklaruje powrót do Ukrainy, a decyzje będą zależne m.in. od warunków życia i sytuacji w ich rodzinnych regionach.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu, otwiera się w nowym oknie
Wspomniany, głośny scenariusz "w wersji naprawdę ostrej" opublikowali kilka dni temu analitycy mBanku, zaznaczając, że jest to symulacja zakładająca gwałtowny odpływ ukraińskich pracowników z Polski w wyniku zakończenia wojny. Do analizy przyjęto, że z Polski z dnia na dzień zniknie 500 tys. Ukraińców. Symulacja (przeprowadzona na podstawie modelu ekonometrycznego Oxford Economics) sugeruje ubytek PKB w przyszłym roku rzędu 0,8 pkt. proc., a tempo wzrostu w latach 2027-2030 byłoby przeciętnie o 0,2 pkt proc. niższe.
Co więcej, odpływ ukraińskich pracowników z Polski byłby proinflacyjny (spowodowałby presję płacową na opustoszałym rynku pracy), co wymusiłoby zmianę polityki pieniężnej (wzrost stóp procentowych). Krótko mówiąc, polska gospodarka doznałaby wstrząsu związanego z zakończeniem wojny.
Ukraińcy tłumnie opuszczą Polskę? Ekspert OSW: Nie sądzę, aby tak się stało
- Gdy przeanalizujemy deklaracje Ukraińców związane z planami na najbliższą i nieco bardziej odległą przyszłość, trudno się oprzeć wrażeniu, że unikają jednoznacznych odpowiedzi - zwraca uwagę w rozmowie z Interią Biznes Marcin Jędrysiak z Ośrodka Studiów Wschodnich (OSW). - To łatwo zrozumieć, rychłe zakończenie wojny nie jest pewne, a sytuacja prawna Ukraińców w Polsce czy w innych krajach, do których gromadnie wyjechali, nie jest dla nich jednoznaczna - dodaje, podkreślając, że sugestie ograniczania pomocy dla obywateli Ukrainy pojawiają się nie tylko w Polsce, ale także w innych krajach UE (Niemcy, Holandia).
- Po prostu Ukraińcy nie wiedzą, na czym stoją - mówi Marcin Jędrysiak przywołując jednocześnie wyniki badań NBP, pokazujące, że przybysze zza wschodniej granicy coraz lepiej integrują się z polskim społeczeństwem i z biegiem czasu "wrastają w społeczny pejzaż" naszego kraju.
NBP zapytał Ukraińców, czy chcą pozostać w Polsce. Odpowiedzi nie są jednoznaczne
Narodowy Bank Polski opublikował raport o "Sytuacji życiowej i ekonomicznej imigrantów z Ukrainy w Polsce w 2025 roku". Plan pozostania w Polsce na stałe miało 51 proc. przedwojennych imigrantów. To więcej niż w poprzednim, 2024 roku.
Nieco inaczej odpowiedzi wyglądały w przypadku wojennych uchodźców. Wśród tych ostatnich tylko 24 proc. deklaruje chęć pozostania w naszym kraju, ale zdecydowana większość (56 proc.) miała problemy z jednoznaczną odpowiedzią. To pokazuje, że Ukraińcy po prostu nie wiedzą, co przyniesie przyszłość i trudno od nich oczekiwać jednoznacznych deklaracji.
To pozwala spojrzeć na ten problem z drugiej strony. W badaniach NBP jasną i wydaje się ostateczną deklarację powrotu do Ukrainy zadeklarowało... ledwie 2 proc. imigrantów przedwojennych i uchodźców wojennych razem wziętych.
Dodajmy tylko, że chęć pozostania w Polsce na stałe idzie w parze ze znajomością języka polskiego. Przeszło połowa ukraińskich imigrantów przedwojennych znających język polski deklaruje chęć pozostania w naszym kraju na stałe.
Autorzy raportu NBP podsumowują, że zawarcie pokoju w Ukrainie (hipotetyczne) nie wpłynie na decyzje życiowe większości przedwojennych imigrantów, a w przypadku wojennych uchodźców jest niezwykle trudne do oceny.
- Jeśli mówimy o powrotach Ukraińców po zakończeniu wojny do swojej ojczyzny, to warto sobie wyobrazić takich uchodźców z rejonu np. Charkowa czy Chersonia. Możliwe, że po prostu nie mają do czego wracać - konkluduje Marcin Jędrysiak z OSW i zwraca uwagę, że nie powinniśmy zakładać, iż Ukraińcy po zakończeniu wojny wyjadą z Polski w innych imigracyjnych kierunkach. - Już teraz nikt nie broni im jechać do Francji, a jednak większość z nich wybiera Polskę - ekspert Ośrodka Studiów Wschodnich podkreśla w rozmowie z Interią Biznes, że wybór kierunku imigracji związany jest ze znajomością języka, wcześniejszym "przetarciem szlaków" przez osoby tej samej narodowości i choćby - tak jak w przypadku Ukraińców w Polsce - bliskości geograficznej.
Ukraińcy wyjadą z Polski? "Spodziewałbym się raczej napływu kolejnych setek tysięcy mężczyzn z Ukrainy"
Obaw o gwałtowny wyjazd pracujących w Polsce Ukraińców nie podziela Krzysztof Inglot, ekspert rynku pracy, założyciel firmy Personnel Service.
- Wręcz odwrotnie, zakończenie wojny "uwolni" tysiące, a może nawet setki tysięcy mężczyzn, którzy do tej pory nie mogli opuścić napadniętego kraju - mówi w rozmowie z Interią Biznes. Zdaniem Krzysztofa Inglota, nawet jeśli Ukraińcy deklarują "w odruchu serca" szybki powrót do ojczyzny po zakończeniu wojny (robi tak wielu Ukraińców w badaniach opinii publicznej), to życie zweryfikuje te oświadczenia.
- Trzeba mieć do czego wracać - mówi Krzysztof Inglot, zwracając uwagę, że nawet nie chodzi w tym przypadku o zniszczony dom, mieszkanie, ale choćby o infrastrukturę w mieście, z którego się wyjechało. - Szpital, szkoła, transport... Część Ukraińców już się przyzwyczaiła do pewnego poziomu życia w Polsce i nawet jeśli ruszą na Ukrainę, aby odwiedzić rodzinę, po pewnym czasie powrócą do Polski, gdzie mają już przetarte ścieżki i zwyczajnie łatwiejsze życie - mówi Interi Biznes Krzysztof Inglot.
Warto jednak pamiętać, ze pobyt setek tysięcy Ukraińców w Polsce regulowany jest przedłużaną specustawą i można się spodziewać, że jej zapisy (ułatwiają legalizację pobytu i podejmowanie pracy) przestaną obowiązywać po ewentualnym zakończeniu wojny.
- Jeśli tak się stanie, po prostu powrócimy do sprawdzonych rozwiązań, które obowiązywały przed pełnoskalową agresją Rosji na Ukrainę. Pamiętajmy, że Ukraińcy mają już w Polsce nadane numery Pesel, znają swoich pracodawców - przekonuje Krzysztof Inglot i dodaje, że nie obawia się o skuteczność działań polskich firm chcących zachować ukraińskich pracowników, a bardziej niepokoi go wydolność polskich urzędów.
Jacek Świder














