Spis treści:
- Od czego zależy wskaźnik waloryzacji emerytur?
- O ile dokładnie wzrosną emerytury w 2026 roku?
- O ile wzrośnie trzynastka i czternastka w 2026 roku i kto je otrzyma?
Od czego zależy wskaźnik waloryzacji emerytur?
Wskaźnik waloryzacji emerytur to coroczny wskaźnik, na podstawie którego państwo podnosi wysokość świadczeń. Jego celem jest utrzymanie realnej wartości emerytur mimo rosnących cen i zmian gospodarczych. Wysokość wskaźnika ustalana jest przez rząd na podstawie danych Głównego Urzędu Statystycznego, które pokazują, jak w poprzednim roku kształtowała się inflacja i przeciętne wynagrodzenie.
Na ostateczną wartość waloryzacji wpływają więc dwa główne czynniki: średnioroczna inflacja (czyli wzrost cen towarów i usług) oraz realny wzrost płac. Zgodnie z przepisami, do wskaźnika waloryzacji wlicza się co najmniej 20 proc. realnego wzrostu płac.
Oznacza to, że nawet przy niewielkim wzroście wynagrodzeń świadczenia emerytalne wzrosną o dodatkowy ułamek procenta. Wskaźnik ustalany jest w pierwszym kwartale każdego roku i zaczyna obowiązywać od 1 marca, obejmując wszystkie emerytury i renty wypłacane przez ZUS i KRUS.
O ile dokładnie wzrosną emerytury w 2026 roku?
Na podstawie aktualnych prognoz wskaźnik waloryzacji emerytur na 2026 rok szacowany jest na 4,88 proc. Jeżeli więc obecnie minimalna emerytury wynosi 1 878,91 zł brutto, to po waloryzacji, w 2026 r. wyniesie ona ok. 1 970 zł brutto.
Biorąc pod uwagę lata poprzednie, przewidywany wskaźnik waloryzacji jest jednym z najniższych w ostatnich latach. Dla porównania, w 2023 r. wskaźnik waloryzacji emerytur wyniósł 14,8 proc., w 2024 r. 12,12 proc., zaś w 2025 r. 5,5 proc.
Ostateczny wskaźnik waloryzacji poznamy jednak dopiero w lutym 2026 roku, po ujawnieniu przez Główny Urząd Statystyczny (GUS) wyników dotyczących inflacji oraz przeciętnego wynagrodzenia za rok 2025.
O ile wzrośnie trzynastka i czternastka w 2026 roku i kto je otrzyma?
Trzynasta emerytura to dodatkowe, coroczne świadczenie pieniężne, które otrzymują wszyscy emeryci i renciści, niezależnie od wysokości swojej emerytury. Tzw. trzynastka trafia do nich automatycznie, bez potrzeby składania jakiegokolwiek wniosku. Jest ona równa najniższej emeryturze, a więc, jeżeli wskaźnik waloryzacji wyniesie 4,8 proc., to w 2026 r. trzynastka wyniesie ok. 1 970 zł brutto.
Z kolei czternasta emerytura to kolejny dodatek wypłacane zwykle w drugiej połowie roku, ale wyłącznie określonym grupom emerytów i rencistów. Mianowicie pełna czternastka przysługuje wyłącznie emerytom, których miesięczne świadczenie nie przekracza 2 900 zł brutto. Powyżej tego progu obowiązuje mechanizm "złotówka za złotówkę" - czternastka jest stopniowo pomniejszana o kwotę, o jaką emerytura przekroczyła próg 2 900 zł. Świadczenie to nie może być jednak niższe niż 50 zł.
Pełna kwota czternastki, podobnie jak 13. emerytury, jest równa najniższemu świadczeniu emerytalnemu, a więc po waloryzacji (która wyniesie 4,88 proc.), czternastka będzie równa kwocie ok. 1 970 zł brutto.
WB
