Ubezpieczenia turystyczne obejmują wiele rodzajów ryzyka, które mogą wchodzić w zakres ochrony ubezpieczeniowej, a zależy to od towarzystwa, które ma w swojej ofercie taki produkt oraz od jego wariantu (podstawowy, rozszerzony). I tak np. tego typu ubezpieczenia zawierają koszty: leczenia (KL), transportu i repatriacji, pobytu osoby towarzyszącej, pobytu osoby wezwanej do towarzyszenia, następstwa nieszczęśliwych wypadków (NNW), ratownictwa, OC w życiu prywatnym, zaginięcia bagażu, opóźnienia dostarczenia bagażu, przerwania podróży, udzielenia natychmiastowej pomocy: assistance (medyczne, samochodowe).
Towarzystwa do swoich ofert dokładają coraz częściej nowe sytuacje, które obejmują ochroną ubezpieczeniową - jest to poza ceną istotny element konkurencji na tym rynku. I tak np. Generali TU w nowym "Ubezpieczeniu Podróży Zagranicznej" wprowadziło ubezpieczenie bagażu podróżnego oraz sprzętu sportowego. W pierwszym przypadku klient ma możliwość objęcia ochroną nie tylko utratę bagażu tradycyjnego (torby, walizki, plecaka itp. - do 100 proc. wartości sumy ubezpieczenia), ale również, na wypadek rabunku, przenośnego sprzętu elektronicznego, jak telefon, sprzęt fotograficzny, komputerowy, kamery wideo itp. - do 50 proc. SU.
Biura podróży wraz z wycieczkami oferują ubezpieczenie turystyczne w pakietach (ubezpieczenie grupowe), ale są to z reguły ubezpieczenia na niskie SU, co wyznacza niewygórowany finansowy limit odpowiedzialności towarzystwa - warto o tym pamiętać. Ci, którzy chcą zostać objęci ochroną ubezpieczeniową na wyższą kwotę mogą się doubezpieczyć (dotyczy to wyjazdów zbiorowych zagranicznych, ale także krajowych).
Ochronić zdrowie
W większości krajów UE pacjenci korzystający z usług państwowej służby zdrowia współuczestniczą w kosztach leczenia. Każde państwo ma ustalony "koszyk świadczeń", w którym wkład własny pacjenta (nie podlegający refundacji) zależy od obowiązujących w danym kraju przepisów. I tak np. w Belgii pacjent opłaca od 25 do 40 proc. kosztów porady medycznej i leczenia stomatologicznego. We Francji ponosi 40 proc. kosztów badań i analiz laboratoryjnych oraz 25 proc. kosztów leczenia ambulatoryjnego, a w razie leczenia szpitalnego pacjent pokrywa koszty w wysokości 20 proc. lub ponosi opłatę zryczałtowaną w wysokości około 15 euro za każdy dzień leczenia. Natomiast w Niemczech trzeba zapłacić 10 euro za każdy dzień pobytu w szpitalu, a także 10 euro za każdą pierwszą wizytę u lekarza rodzinnego. Polak korzystający z usług medycznych w tym kraju na podstawie Europejskiej Karty Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) będzie również zobowiązany pokryć te koszty z własnych środków, bez możliwości ich refundacji z NFZ. W niektórych państwach wspólnoty (np. we Francji, w Belgii) należy najpierw zapłacić pełną kwotę za leczenie ambulatoryjne, a następnie ubiegać się o zwrot kosztów bezpośrednio w kasach chorych tych krajów.
Koszty wizyt lekarskich w krajach europejskich najczęściej odwiedzanych przez Polaków, takich jak Grecja, Chorwacja, Bułgaria wynoszą od 50 euro za proste zachorowania (infekcje, przeziębienia, zatrucia, poparzenia słoneczne) do 250 euro za bardziej skomplikowane urazy przy wypadkach (złamania, skaleczenia, poważniejsze zachorowania). Średni koszt przewozu z miejsca zdarzenia do placówki medycznej waha się w granicach 2 tys. zł. Transport helikopterem, przy poważniejszych zdarzeniach to już wydatek około 4 tys. zł. Najdroższe są transporty specjalistycznymi samolotami sanitarnymi - średnio 40 tys. zł. Niektóre polisy zakładają limity na te świadczenia, więc dobrze wcześniej przeczytać warunki ubezpieczenia, mając w pamięci rzeczywisty poziom świadczeń.
Ubezpieczenie kosztów leczenia i natychmiastowej pomocy assistance może pokrywać m.in. koszty: konsultacji lekarskich, transportu do placówki medycznej, badań, zabiegów, lekarstw, pobytu w szpitalu, leczenia stomatologicznego - ostre stany bólowe, naprawy i zakupu okularów, protez itp., wyżywienia i zakwaterowania w okresie rekonwalescencji, wizyty lekarskiej w związku z ciążą, niezbędnej pomocy medycznej w celu ratowania życia w związku z chorobą przewlekłą, transportu medycznego do miejsca zamieszkania lub placówki medycznej na terenie RP.
Choroba VIP-a
Produkt "IHI w Podróży" oferowany przez Nordea Usługi Finansowe jest ubezpieczeniem proponowanym przez International Health Insurance Denmark a/s. Ubezpieczenie zapewnia szeroką ochronę na wypadek, gdy osoba w podróży niespodziewanie zachoruje lub dozna urazu. W ramach ubezpieczenia posiadacz polisy ma do dyspozycji całodobową pomoc IHI Assist w nagłych przypadkach, bezpośrednio opłacone wszystkie rachunki szpitala, dostęp do konsultantów medycznych IHI, swobodę wyboru lekarza i szpitala, pełną ochronę ubezpieczeniową bez udziału własnego, profesjonalną i sprawną obsługę roszczenia o zwrot wydatków, ochronę ubezpieczeniową na całym świecie bez względu na charakter podróży (wypoczynek, studia, interesy - większość towarzystw rozgranicza w ubezpieczeniach turystycznych wypoczynek, podróże służbowe), brak ograniczeń z tytułu uprawiania sportu lub zawodu wysokiego ryzyka (z wyjątkiem uprawiania sportów motorowych), bezpłatne ubezpieczenie dzieci poniżej dwóch lat. Ochrona ubezpieczeniowa obejmuje nawet skutki aktów terroryzmu. Ubezpieczenie obowiązuje na całym świecie - jego koszt jest dość wysoki.
Rozszerzony zakres
Poza standardowymi elementami polisy turystycznej, zawierającej takie opcje jak: KL, NNW, assistance, istnieje wiele wariantów ubezpieczeń, które można dołączyć do polisy turystycznej. Należy do nich m.in. ubezpieczenie OC w życiu prywatnym, ubezpieczenie kosztów odwołania wycieczki czy wcześniejszego powrotu, ubezpieczenie kosztów pobytu osoby towarzyszącej lub wezwanej do towarzyszenia (zakwaterowanie, wyżywienie oraz podróż) w sytuacji, gdy ubezpieczony poddawany jest hospitalizacji za granicą, ubezpieczenie kosztów poniesionych w związku z wcześniejszym powrotem ubezpieczonego do kraju, spowodowanego nagłą sytuacją losową wymagającą jego obecności w Polsce czy także ubezpieczenie sprzętu sportowego.
Przed podpisaniem umowy ubezpieczenia należy dokładnie zapoznać się z Ogólnymi Warunkami Ubezpieczenia (OWU), ponieważ zakres ubezpieczenia różni się w zależności od wybranego towarzystwa, wariantu produktu. Większość towarzystw oferuje kilka wariantów ubezpieczenia, od najprostszego, do zapewniającego najbardziej rozbudowaną ochronę. Warianty różnią się zakresem gwarantowanych świadczeń, wysokością sum ubezpieczenia oraz ceną.
Ubezpieczenia, które pozwalają na bezpieczne podróże w kraju i za granicą oferują m.in.: TU Allianz Polska, AXA TU, TU Compensa, Commercial Union Polska TUO, HDI Asekuracja, STU Ergo Hestia, Generali TU, TU INTER Polska, PZU, UNIQA TU, TU SIGNAL IDUNA Polska, TUiR WARTA.
Sporty ekstremalne
AXA TU w ramach ubezpieczenia "Kontynenty" obejmuje ochroną osoby uprawiające skoki bungee, i B.A.S.E. jumping, spadochroniarstwo, paralotniarstwo, szybownictwo, speleologię, rafting i inne na rzekach górskich, sporty powietrzne, kolarstwo górskie i wyprawy do miejsc charakteryzujących się ekstremalnymi warunkami klimatycznymi lub przyrodniczymi. Jednak za te ponadstandardowe ryzyka należy zapłacić dodatkową kwoty: 50 proc. składki ubezpieczeniowej za uprawianie narciarstwa, dodatkowo 100 proc. składki podstawowej za uprawianie sportów wysokiego ryzyka oraz 200 proc. za sporty ekstremalne.
STU Ergo Hestia w "Pakiecie Podróże" także ma rozszerzoną opcję o wypadki związane z uprawianiem sportów wysokiego ryzyka - dodatkowa opłata 50 proc. za: rafting i inne sporty wodne uprawiane na rzekach górskich, nurkowanie z wykorzystaniem aparatów oddechowych, wspinaczkę, sport spadochronowy i balonowy, paralotniarstwo, sztuki walki i wszelkiego rodzaju sporty obronne, myślistwo, jazdę konną, narciarstwo, snowboard, bobsleje, skoki narciarskie, surfing, windsurfing, jazdę na nartach wodnych oraz sporty, w których wykorzystywane są pojazdy przeznaczone do poruszania się po śniegu lub lodzie.
Ubezpieczenie może być także rozszerzone o wypadki związane z wyczynowym uprawianiem sportu - dodatkowa opłata w wysokości 100 proc. składki za ubezpieczenie standardowe. Natomiast rozszerzenie ubezpieczenia o koszty leczenia następstw chorób przewlekłych (możliwe do wykupienia dla osób, które nie przekroczyły 65. roku życia) kosztuje dodatkowo 300 proc.
W PZU w ubezpieczeniu turystycznym "Wojażer", jeśli chodzi o sporty uprawiane latem, to w tym katalogu znajdują się: sporty motorowe, motorowodne, sporty lotnicze, alpinizm, speleologia, wspinaczka skalna, rafting, treking, nurkowanie przy użyciu specjalistycznego sprzętu, żeglarstwo morskie, kite surfing, skoki bungee, uczestniczenie w wyprawach do miejsc charakteryzujących się ekstremalnymi warunkami klimatycznymi lub przyrodniczymi - ubezpieczenie obejmujące uprawianie sportów wysokiego ryzyka to podwyżka składki o 200 proc.
Typowe wyłączenia
Typowe wyłączenia stosowane w ubezpieczeniach turystycznych to zdarzenia związane z: wojną, działaniami wojennymi, zamieszkami, aktami terroru, uczestnictwem w bójkach (z wyłączeniem obrony własnej), chorobą psychiczną, atakami konwulsji, epilepsji, spożyciem alkoholu, środków odurzających, samobójstwem lub przestępstwem, wypadkiem w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem leków, środków odurzających, uprawianiem sportów zimowych lub ekstremalnych, chyba że opłacono dodatkową składkę, wyczynowym i zawodowym uprawianiem dyscyplin sportu, uczestnictwem w wyścigach, wypadkiem lotniczym, jeżeli ubezpieczony był pasażerem lub kierującym samolotem nielicencjonowanych linii lotniczych, pełnieniem służby w siłach zbrojnych, pracą fizyczną, chyba że opłacono dodatkową składkę, katastrofami naturalnymi, wspinaczką powyżej 5000 m n.p.m. (wyłączenia zależą od ubezpieczenia i firmy, która je oferuje).
Coraz częściej towarzystwa są skłonne ubezpieczyć ryzyka zawarte w katalogu wyłączeń za dodatkową opłatą, np. koszty leczenia w związku z zaostrzeniem lub powikłaniami choroby przewlekłej albo choroby będącej przyczyną hospitalizacji w okresie 12 miesięcy przed zwarciem umowy - podwyżka składki o np. 300 proc.; ryzyka wynikającego z działań wojennych oraz aktów terroryzmu - dodatkowa opłata w wysokości 300 proc. składki podstawowej.
Assistance do wędrówki
Większość ubezpieczeń turystycznych zawiera pomoc assistance: całodobowy dyżur, usługi informacyjne, pomoc w razie utraty dokumentów, koszty powrotu osób bliskich, opieka nad niepełnoletnimi dziećmi; koszty: zakwaterowania i wyżywienia osoby towarzyszącej ubezpieczonemu w podróży, osoby wezwanej do towarzyszenia, pomoc w razie wcześniejszego powrotu do kraju, koszty kontynuacji podróży, pomoc prawna, pomoc ubezpieczonemu niezdolnemu do prowadzenia samochodu, koszty poszukiwania i ratownictwa w górach i na morzu, koszty podróży zastępstwa w podróży służbowej, koszty hotelu zastępczego w razie katastrofy (AXA TU - ubezpieczenie "Kontynenty").
TUiR WARTA oferuje w ramach assistance STANDARD: doraźną pomoc medyczną, transport ubezpieczonego z miejsca wypadku do szpitala lub ambulatorium, powrót do kraju, przewóz zwłok, wcześniejszy powrót ubezpieczonego do RP w razie choroby czy śmierci osoby bliskiej ubezpieczonego, pomoc prawną, pomoc w zakresie ratownictwa obejmującą zorganizowanie i pokrycie kosztów poszukiwań prowadzonych przez wyspecjalizowane służby ratownictwa, udzielenie pomocy lekarskiej na miejscu zdarzenia, transport z miejsca zdarzenia do najbliższego punktu opieki medycznej.
Warto zaznaczyć, że wszelkie koszty usług medycznych mogą być pokrywane w sposób bezgotówkowy (np. TU INTER Polska, TU SIGNAL IDUNA Polska) lub z pewną odpłatnością ubezpieczonego. Dzięki sieci central alarmowych na świecie, czynnych całą dobę przez 7 dni w tygodniu, udzielana jest ubezpieczonemu (w większości sytuacji do
30 minut) pomoc. Natomiast w razie zajścia nieprzewidzianego zdarzenia, które spowodowało opóźnienie lub zmianę przebiegu podróży ubezpieczonego centrale alarmowe przekazują niezbędne informacje rodzinie lub pracodawcy. Centrale alarmowe udzielają również informacji w razie kradzieży lub utraty dokumentów podróżnych (np. TUiR WARTA, TU INTER Polska).
Małgorzata Dygas
