W Europie nikt już nie ma wątpliwości co do tego, że w obliczu skomplikowanej sytuacji geopolitycznej i utrzymującego się zagrożenia ze strony Rosji państwa Starego Kontynentu muszą zwiększać wydatki na zbrojenia. Rozmowy na ten temat trwają od wielu miesięcy.
Zobacz również:
W niedzielę, 2 marca podczas specjalnego szczytu w Londynie poświęconego Ukrainie szefowa KE Ursula von der Leyen oznajmiła, że przedstawi wytyczne dla państw członkowskich UE dotyczące zwiększania wydatków na obronność w taki sposób, aby te zwiększone wydatki nie wpływały na ich sytuację fiskalną w świetle unijnych reguł wyznaczających maksymalny dopuszczalny próg deficytu i długu sektora finansów publicznych.
Plan ten szefowa KE przedstawiła we wtorek, 4 marca. - Pierwsza część tego planu to uwolnienie wykorzystania funduszy publicznych na poziomie państw narodowych (...) w tym celu zaproponujemy klauzulę ucieczki z unijnego paktu na rzecz stabilności i rozwoju - powiedziała.
O wyłączenie wydatków na obronność z oceny deficytu i długu danego kraju od dawna zabiegała Polska, która jest liderem wśród unijnych krajów, jeśli chodzi o wydatki na zbrojenia wyrażone jako procent PKB.
Szefowa KE zapowiada "klauzulę ucieczki". Celem zwiększenie przestrzeni fiskalnej na wydatki na zbrojenia
Ursula von der Leyen stwierdziła, że klauzula ucieczki pomoże państwom członkowskim szybko i skutecznie zwiększyć wydatki na obronność bez ryzyka uruchamiania wobec nich procedury nadmiernego deficytu.
- Jeśli państwa członkowskie zwiększyłyby wydatki na obronność przeciętnie o 1,5 proc. PKB, to w przeciągu 4 lat mogłoby to stworzyć przestrzeń fiskalną o rozmiarze ok. 650 mld euro - powiedziała.
Nowy instrument pożyczkowy na wspieranie obronności państw UE
Zobacz również:
Druga propozycja to nowy instrument pożyczkowy opiewający na 150 mld euro. Skierowany będzie do państw członkowskich z przeznaczeniem na inwestycje w zbrojenia. - Chodzi generalnie o to, by wydawać lepiej i by wydawać wspólnie - powiedziała szefowa KE. Jak wskazała, mowa tutaj o paneuropejskich mechanizmach obronnych, takich jak tarcze antyrakietowe czy systemy artyleryjskie, ale też o produkcji amunicji, dronów i doskonaleniu technologii przeciwdziałających cyberzagrożeniom.
Ursula von der Leyen dodała, że tego rodzaju inwestycje w obronność przyniosą szybkie efekty, dzięki czemu państwa członkowskie UE będą mogły wspomóc Ukrainę. Wspólne planowanie zakupów militarnych zredukuje koszty po stronie państw członkowskich - zauważyła.
Ursula von der Leyen zapowiada mobilizację unijnego budżetu i prywatnego kapitału
Zobacz również:
Trzeci punkt to wykorzystanie siły europejskiego budżetu i przekierowanie większej części europejskich funduszy na zbrojenia. Państwa członkowskie będą mogły decydować, czy chcą w większym stopniu wykorzystać unijne fundusze spójności na wydatki obronne.
Punkt czwarty i piąty mają na celu mobilizację prywatnego kapitału na rzecz wysiłku obronnego Europy. Szefowa KE wskazała, że chodzi tutaj o przyspieszenie wdrożenia Unii Oszczędności i Inwestycji, a także zaangażowanie Europejskiego Banku Inwestycyjnego.
- Plan na rzecz ponownego uzbrojenia Europy może zmobilizować blisko 800 mld euro na wydatki na obronność - podsumowała Ursula von der Leyen. Jak dodała, Europa będzie kontynuować bliską współpracę ze swoimi partnerami w ramach NATO.
