Od 13 lutego obowiązuje nowelizacja ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, które w praktyce znosi opłaty za udostępnianie danych z Rejestru Cen Nieruchomości (RCN). Choć sama zmiana legislacyjna jest krótka i ogranicza się do kilku przepisów, jej skutki dla rynku nieruchomości są znaczące - pisze "Fakt".
Nowelizacja ustawy. Koniec z pobieraniem opłat
Nowelizacja usuwa podstawę prawną do pobierania opłat, w tym wykreśla tabelę nr 12 z załącznika do ustawy, która dotychczas określała stawki za udostępnianie danych z RCN. Na poziomie ustawowym sprawa jest jednoznaczna - dane mają być udostępniane nieodpłatnie.
Jak wskazano w uzasadnieniu ustawy, Rejestr Cen Nieruchomości zawiera informacje istotne zarówno dla obywateli, jak i dla prawidłowego funkcjonowania rynku. Dane te służą kontroli procesów rynkowych, analizie poziomu cen oraz podejmowaniu indywidualnych decyzji inwestycyjnych. Ustawodawca podkreślił, że utrzymywanie odpłatności za dostęp do RCN przestało znajdować uzasadnienie w obecnych realiach rynkowych, ponieważ ograniczało możliwość korzystania z pełnego zakresu informacji.
"Kupujący, sprzedający, agenci nieruchomości oraz inwestorzy, dysponując aktualnymi i rzetelnymi danymi o cenach transakcyjnych, mogą działać w warunkach większej symetrii informacyjnej. W dłuższej perspektywie ma to ograniczać możliwość manipulowania cenami i sprzyjać bardziej racjonalnym decyzjom" - mówi Anton Bubiel, ekspert rynku nieruchomości w SonarHome.pl, cytowany przez "Fakt". Jak dodaje, ustawodawca zakłada, że otwarcie danych stworzy przestrzeń do rozwoju nowych narzędzi informatycznych oraz usług analitycznych wykorzystujących dane transakcyjne.
Procedura udostępniania danych. Nadal konieczne jest złożenie wniosku
Procedura udostępniania danych pozostaje jednak bez zmian, co oznacza, że nadal wymagane jest złożenie wniosku zgodnie z obowiązującymi przepisami wykonawczymi dotyczącymi wzorów dokumentów i zasad udzielania licencji.
"W mocy pozostają przepisy wykonawcze dotyczące wzorów wniosków o udostępnianie materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego oraz zasad udzielania licencji. Oznacza to, że dane z RCN nadal będą udostępniane na wniosek, a jedyną zmianą od 13 lutego będzie brak obowiązku wniesienia opłaty" - tłumaczy Bubiel.
W perspektywie kolejnych lat rynek ma funkcjonować w modelu dwutorowym. RCN pozostanie źródłem szczegółowych mikrodanych transakcyjnych wykorzystywanych do zaawansowanej analityki, budowy algorytmów i narzędzi predykcyjnych, natomiast planowany portal DOM ma prezentować zagregowane statystyki cen, w tym średnie i mediany, z zastosowaniem mechanizmów anonimizacji oraz minimalnej liczby transakcji w próbie.
