Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK)

Poniedziałek, 30 grudnia 2024 (11:47) Aktualizacja Poniedziałek, 30 grudnia 2024 (11:55)
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) pełni rolę polskiego urzędu antymonopolowego, odpowiedzialnego za ochronę konkurencji oraz interesów konsumentów.
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) - najważniejsze informacje
Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) /123RF/PICSEL

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) - najważniejsze informacje

  • Kraj:

    Polska

Działając na podstawie ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, UOKiK jest centralnym organem administracji rządowej. 

Organizacja urzędu jest określona statutem nadanym przez Prezesa Rady Ministrów. 

Historia UOKiK

Pierwszym organem antymonopolowym w Polsce był minister finansów, który na mocy ustawy z 28 stycznia 1987 r. o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym w gospodarce narodowej zajmował się ochroną rynku przed praktykami monopolistycznymi. 

W miarę rozwoju polskiej gospodarki wolnorynkowej, istniała potrzeba stworzenia bardziej wyspecjalizowanego organu. 

W 1990 roku, na mocy ustawy o przeciwdziałaniu praktykom monopolistycznym, powołano Urząd Antymonopolowy jako centralny organ administracji państwowej odpowiedzialny za przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym. 

Był on podległy Radzie Ministrów, a funkcje antymonopolowe ministra finansów zostały przeniesione na nowo utworzony urząd. W 1996 roku Urząd Antymonopolowy został przemianowany na Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK). 

Funkcje i zadania UOKiK

UOKiK jest kluczowym organem odpowiedzialnym za ochronę konkurencji i konsumentów w Polsce. Do głównych zadań urzędu należą: 
  1. Ochrona konkurencji: UOKiK monitoruje rynek w celu wykrywania i zapobiegania praktykom ograniczającym konkurencję, takim jak zmowy cenowe, nadużywanie pozycji dominującej czy nieuczciwe fuzje i przejęcia. Zgodnie z przepisami, każda transakcja musi być zgłoszona do urzędu antymonopolowego, jeżeli łączny obrót przedsiębiorców uczestniczących w niej przekroczył 1 mld euro na świecie lub 50 mln euro w Polsce.
  2. Ochrona konsumentów: urząd podejmuje działania mające na celu ochronę praw konsumentów, w tym zwalczanie nieuczciwych praktyk rynkowych i prowadzenie rejestru klauzul niedozwolonych (abuzywnych).
  3. Współpraca z instytucjami unijnymi: UOKiK pełni funkcję organu wykonującego zadania nałożone na władze państw członkowskich Unii Europejskiej, zgodnie z art. 84 i 85 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską. W szczególności jest właściwym organem ochrony konkurencji w rozumieniu art. 35 rozporządzenia nr 1/2003/WE.
  4. Edukacja i porady dla konsumentów: urząd prowadzi działalność edukacyjną, mającą na celu podnoszenie świadomości konsumentów na temat ich praw. W 2012 roku uruchomiono na stronie UOKiK centrum elektronicznych porad, które oferuje bezpłatne porady dla konsumentów.
  5. Nakładanie kar: UOKiK ma uprawnienia do nakładania kar na przedsiębiorstwa za naruszanie przepisów ustawy o ochronie konsumentów i konkurencji. 

Organizacja UOKiK

Na czele UOKiK stoi Prezes Urzędu, który jest centralnym organem administracji rządowej odpowiedzialnym za sprawy ochrony konkurencji i konsumentów. 

Prezes Rady Ministrów powołuje i odwołuje Prezesa UOKiK spośród osób wyłonionych w drodze otwartego i konkurencyjnego naboru. 

Wśród dotychczasowych prezesów Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów znaleźli się m.in.: 
  • Anna Fornalczyk (1990–1995)
  • Andrzej Sopoćko (1995–1997)
  • Cezary Banasiński (2001–2007)
  • Marek Niechciał (2007-2008, 2016-2019)
  • Tomasz Chróstny (od 27 stycznia 2020)
Obecnie funkcję prezesa pełni Tomasz Chróstny, a jego zastępcą od listopada 2023 roku jest Daniel Mańkowski. 

Jednostki organizacyjne UOKiK

Struktura organizacyjna UOKiK obejmuje szereg komórek, w tym: 
  • Biuro Prezesa: koordynuje działania urzędu oraz zapewnia wsparcie dla Prezesa UOKiK.
  • Biuro Kadr, Szkolenia i Organizacji: zajmuje się sprawami personalnymi oraz organizacją szkoleń.
  • Biuro Finansowe: odpowiada za zarządzanie finansami urzędu.
  • Biuro Współpracy Międzynarodowej: nawiązuje i utrzymuje kontakty z zagranicznymi organami ochrony konkurencji.
  • Departament Ochrony Konkurencji: monitoruje i analizuje rynki w celu wykrywania praktyk ograniczających konkurencję.
  • Departament Ochrony Zbiorowych Interesów Konsumentów: zajmuje się ochroną praw konsumentów, w tym badaniem i eliminowaniem nieuczciwych praktyk rynkowych. 
Oprócz centrali w Warszawie, UOKiK posiada także delegatury w kilku miastach Polski, takich jak Bydgoszcz, Gdańsk, Katowice, Kraków, Lublin, Łódź, Poznań i Wrocław, oraz nadzoruje laboratoria badawcze. 

Budżet i zatrudnienie

Finansowanie UOKiK jest realizowane z budżetu państwa. Głównym źródłem dochodów urzędu są kary nakładane na przedsiębiorstwa za nieprzestrzeganie przepisów ustawy o ochronie konsumentów i konkurencji. 

W 2017 roku wydatki UOKiK wyniosły 68,47 mln zł, a dochody 39,89 mln zł. Przeciętne zatrudnienie w urzędzie wyniosło 452 osoby, a średnie miesięczne wynagrodzenie brutto 6345 zł. W budżecie na 2018 rok planowano wydatki w wysokości 75,63 mln zł oraz dochody 26,03 mln zł. 

UOKiK prowadzi szereg działań mających na celu ochronę konkurencji i konsumentów. Jednym z kluczowych obszarów jest prowadzenie rejestru klauzul niedozwolonych, które są stosowane przez przedsiębiorców w umowach z konsumentami i mogą naruszać ich prawa. 

Ponadto, urząd organizuje konkursy na najlepsze prace magisterskie i doktorskie dotyczące ochrony konkurencji i konsumentów, promując w ten sposób wiedzę i świadomość w tym obszarze. 

Temat Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) znajdziesz również w serwisie:

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) - Wiadomości

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) - Wideo

Reklama
Reklama
Reklama
Finanse / Giełda / Podatki
Bądź na bieżąco!
Odblokuj reklamy i zyskaj nieograniczony dostęp do wszystkich treści w naszym serwisie.
Dzięki wyświetlanym reklamom korzystasz z naszego serwisu całkowicie bezpłatnie, a my możemy spełniać Twoje oczekiwania rozwijając się i poprawiając jakość naszych usług.
Odblokuj biznes.interia.pl lub zobacz instrukcję »
Nie, dziękuję. Wchodzę na Interię »