Jak niedawno pisała Interia, Rzecznik Praw Obywatelskich ponowił wystąpienie w sprawie niepublikowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego korzystnego dla tzw. wcześniejszych emerytów. Wyrok czeka na publikację od czerwca, a bez tego emerytom nie mogą być wypłacone wyrównania ani podwyższone świadczenia.
Zobacz również:
W orzeczeniu z 4 czerwca Trybunał Konstytucyjny zakwestionował mechanizm, w ramach którego emeryci, którzy przed 6 czerwca 2012 r. zdecydowali się przejść na wcześniejszą emeryturę (55 lat dla kobiet i 60 dla mężczyzn), otrzymywali mniejsze emerytury po osiągnięciu właściwego wieku emerytalnego (przyznawane po ukończeniu 60 lat przez kobiety i 65 lat przez mężczyzn) - obniżane o kwotę odpowiadającą wcześniej pobranym emeryturom.
Wcześniejsi emeryci nie byli świadomi konsekwencji. Ich emerytura może wzrosnąć średnio o 1200 zł
Istota niekonstytucyjności polegała na zaskakiwaniu emerytów takim rozwiązaniem, gdyż w momencie przechodzenia na wcześniejszą emeryturę nie mieli oni świadomości, że po kilku latach ich świadczenia ulegną znaczącemu obniżeniu.
Zobacz również:
Dzięki wyrokowi TK świadczenia emerytalne od 150 do 200 tys. seniorów mogą wzrosnąć nawet o 1200 zł. Dodatkowo mogą otrzymać nawet do 64 tys. zł wyrównania za okres wypłacania obniżonego świadczenia. Nie jest to jednak możliwe, dopóki wyrok TK nie wejdzie w życie, co - zgodnie z wykładnią ZUS - następuje w momencie ogłoszenia go w Dzienniku Ustaw.
Zakładając, że brak publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 roku wynika ze sporu wokół samego TK i legalności jego orzeczeń, Interia zapytała czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej planuje lub rozważa wypracowanie projektu ustawy naprawczej lub inny sposób zrekompensowania zaniżonych emerytur jakie pobierają seniorzy, którzy zdecydowali się przejść na wcześniejszą emeryturę i wobec których zastosowano zakwestionowane przez TK przepisy. Okazuje się, że resort pracuje nad ustawowym rozwiązaniem problemu.
Ministerstwo Rodziny Pracy i Polityki Społecznej chce rozwiązać problem ustawą
- Niezależnie od wspomnianego orzeczenia, Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podjęło działania zmierzające do rozwiązania tej kwestii na drodze legislacyjnej, odnotowując licznie napływające wystąpienia obywateli z roczników innych niż 1953, zainteresowanych zniesieniem wzmiankowanego mechanizmu pomniejszania podstawy obliczenia emerytury powszechnej o sumę kwot pobranych emerytur wcześniejszych. We współpracy z ZUS przeprowadzone zostały analizy o charakterze prawnym, ekonomicznym i organizacyjnym mające na celu określenie sposobu uregulowania tego zagadnienia przy uwzględnieniu jego złożoności, możliwych skutków społecznych i ekonomicznych, jakie mogą się z nim wiązać, a także potrzeby wyważenia zasad i wartości konstytucyjnych. Obecnie trwają prace nad projektem ustawy, którego przepisy rozwiązywałyby problem w sposób zgodny z Konstytucją oraz podstawowymi zasadami prawa ubezpieczeń społecznych. - podało MRPiPS w odpowiedzi na pytanie Interii Biznes.
Zobacz również:
Zapytaliśmy również, czy dane posiadane przez ministerstwo potwierdzają szacowaną skalę poszkodowanych przez zakwestionowane praktyki i przepisy.
- Trwają również prace analityczne mające określić rozmiar grupy, której dotyczy sytuacja. Na aktualnym ich etapie MRPiPS nie może potwierdzić przytoczonych liczb - odpowiedział nam resort.
Wyrok TK zapadł w czerwcu 2024, ale po bardzo długim oczekiwaniu, bo ta sprawa za rządów PiS bardzo się przeciągała i Trybunał Konstytucyjny do końca kadencji tamtego parlamentu nie wydał wyroku.
- Sądzę, że to było celowe przeciąganie do czasu rozstrzygnięcia wyborów. Już po wyroku TK dotyczącym emerytur kobiet z rocznika 1953 (wyrok TK wydany w 2019 roku - red.) było jasne, w którym kierunku wszystkie podobne sprawy powinny być załatwione, a Sąd Najwyższy ten kierunek potwierdził. To, że sprawa wcześniejszych emerytów na długo trafiła do "trybunalskiej zamrażarki", to nie jest przypadek. Niestety emeryci byli rozgrywani jak polityczni zakładnicy, a nie traktowani jak obywatele - komentuje Tomasz Lasocki z Wydziału Administracji i Nauk Społecznych Politechniki Warszawskiej.
Monika Krześniak-Sajewicz
