Wzmocnienie sił zbrojnych i zwiększone nakłady na bezpieczeństwo stały się w ostatnich latach jednym z głównych priorytetów wielu państw NATO. W obliczu rosnących zagrożeń geopolitycznych Sojusz uważnie analizuje, jak poszczególni członkowie realizują wspólne zobowiązania dotyczące wydatków obronnych. Najnowszy raport NATO rzuca światło na tempo i skalę tych inwestycji, wskazując jednocześnie, kto w Europie i na świecie zdecydował się pójść najdalej.
Polska liderem obronnych wydatków w NATO
Zgodnie z danymi NATO, Polska w 2025 roku przeznaczy 4,48 proc. PKB na cele obronne, to najwięcej spośród wszystkich 32 państw członkowskich Sojuszu. Jak relacjonuje Polska Agencja Prasowa, na kolejnych miejscach uplasowały się Litwa (4 proc.) oraz Łotwa (3,73 proc.). Próg 3 proc. PKB przekroczą również Estonia, Norwegia, Stany Zjednoczone i Dania.
Wszyscy członkowie NATO mają w tym roku osiągnąć minimalny poziom 2 proc. PKB, co - jak podkreśla Sojusz - będzie historycznym wydarzeniem. Przypomnijmy: to właśnie taki próg został przyjęty na szczycie NATO w Walii w 2014 roku jako cel, do którego członkowie powinni dążyć. Długo wydawał się on trudny do osiągnięcia, ale sytuacja zmieniła się diametralnie po pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 roku.
Nowe cele Sojuszu to nowe wyzwania
Podczas tegorocznego szczytu NATO w Hadze, z inicjatywy Stanów Zjednoczonych, wyznaczono nowy, ambitniejszy cel - 5 proc. PKB. W tym 3,5 proc. to mają być bezpośrednie wydatki wojskowe, a 1,5 proc. inwestycje okołobezpieczeństwowe, takie jak cyberobrona czy infrastruktura wykorzystywana w czasie pokoju, ale niezbędna w sytuacjach zagrożenia.
Polska przoduje także w wydatkach na sam ekwipunek. Raport NATO ujawnia bowiem, że Polska przewodzi również pod względem udziału wydatków na sprzęt wojskowy w całości budżetu obronnego. Na ten cel przeznacza aż 54,5 proc. wszystkich środków. Na kolejnych pozycjach są Luksemburg (53,5 proc.) i Finlandia (46 proc.). Najmniej w tym zestawieniu wydaje Belgia - zaledwie 14,5 proc.
Wydatki na sprzęt obejmują zarówno zakupy dużego uzbrojenia, jak i badania oraz rozwój technologii wojskowej. W zestawieniu NATO ujęto również koszty osobowe, do których zaliczane są m.in. emerytury wojskowe.
Skąd pochodzą dane, które stawiają Polskę w pozycji lidera w NATO?
NATO cyklicznie publikuje raporty na temat wydatków obronnych państw członkowskich, opierając się na informacjach przekazywanych przez ministerstwa obrony narodowej według wspólnej metodologii. W analizach wykorzystuje także dane Komisji Europejskiej, Międzynarodowego Funduszu Walutowego oraz OECD. Co jednak ważne, ze względu na różnice w definicjach i szacunkach PKB dane NATO mogą odbiegać od tych publikowanych przez media krajowe lub zawartych w narodowych budżetach.
W obliczu rosnącego napięcia międzynarodowego i ambitniejszych celów Sojuszu, Polska prezentuje się jako jedno z najbardziej zaangażowanych państw członkowskich. Jej działania nie tylko pokazują determinację, ale również wyznaczają tempo dla reszty NATO.
Agata Siwek
