Do Państwowej Inspekcji Pracy w ostatnich trzech latach zgłoszono zdarzenia wypadkowe, w których było 6555 poszkodowanych, w tym 709 osób zmarło, a 1956 osób odniosło ciężkie obrażenia ciała.
W latach 2022-2024 inspektorzy pracy przeprowadzili ponad 5,5 tys. kontroli związanych z badaniem okoliczności i przyczyn zaistniałych wypadków.
Zobacz również:
Wśród poszkodowanych śmiertelnie w zbadanych wypadkach przy pracy dominowały osoby pracujące w sektorze budowlanym, ale spora grupa poszkodowanych to pracujący w zakładach przemysłowych, rolnictwie, zakładach transportowych i magazynowych oraz w górnictwie i wydobywaniu.
Jak podkreśla PIP, zdarza się, że wypadkowi przy pracy nie można zapobiec, szczególnie gdy jego przyczyny wynikają z sił natury, ukrytej wady sprzętu czy okoliczności, wobec których człowiek jest bezsilny. Są jednak sytuacje, gdy do wypadku dochodzi wskutek zaniedbań zarówno osób poszkodowanych, jak i odpowiedzialnych za bezpieczeństwo pracy. Przykładem może być zdarzenie, do którego doszło w mieście na wschodzie Polski - pracownik doznał rozległych obrażeń wskutek ewidentnego naruszania procedur i przepisów bhp, na co pracodawca wcześniej w ogóle nie reagował.
Zobacz również:
Pod koniec lutego dwóch pracowników wykonywało prace związane z budową infrastruktury odprowadzającej wody opadowe z jednej z miejskich ulic. Podczas osadzania betonowych kręgów w wykopie przy użyciu koparko-ładowarki doszło do zerwania jednej z metalowych lin, na których zawieszony był betonowy krąg. W wyniku zdarzenia pracownik został uderzony w głowę i doznał poważnego urazu. O wypadku została powiadomiona Państwowa Inspekcja Pracy, a inspektor pracy niezwłocznie zajął się wyjaśnianiem przyczyn i okoliczności tragicznego zdarzenia - czytamy w sprawozdaniu.
Wypadki przy pracy najczęściej na budowach i w przemyśle
Ustalenia inspektora szokują. Okazało się bowiem, że do wypadku doszło w obecności pracodawcy, który sprawował bezpośredni nadzór na wykonywaniem robót. Obecny na placu budowy przełożony obserwował z bezpiecznej odległości toczące się prace i nie reagował, gdy pracownicy łamali podstawowe przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy.
Nieprawidłowości, których kumulacja doprowadziła do tragicznego w skutkach wypadku, było sporo. Przede wszystkim nie wyznaczono strefy niebezpiecznej. Pracownik przebywał w strefie pracy koparko-ładowarki, mimo obowiązku opuszczenia tej strefy przed rozpoczęciem podnoszenia betonowego kręgu. Nie miał też na głowie hełmu ochronnego wymaganego przy takich niebezpiecznych pracach.
Zobacz również:
Wykonane przez inspektora pracy oględziny elementów używanych do zawieszenia ciężkiego betonowego kręgu ujawniły, że stalowa szekla, była niesprawna technicznie, a ślady korozji oraz zabrudzenia tego elementu, w ocenie inspektora pracy, mogą wskazywać na powstanie tego uszkodzenia na długo przed wypadkiem. Co ważne, takie uszkodzenie było widać gołym okiem i łatwo można je było zidentyfikować.
- Ten i inne wypadki wynikające z zaniedbań osoby odpowiedzialnej za bezpieczną organizację pracy wskazują, że zbyt wiele osób lekceważy rolę szkoleń bhp, badań lekarskich i obowiązków związanych z opracowaniem oceny ryzyka zawodowego. A przecież dzięki nim pracownicy mają większą świadomość zagrożeń i rzadziej podejmują ryzykowne zachowania. Znacznie maleje wtedy ryzyko wypadków. Nie można traktować szkoleń, badań i innych obowiązków wynikających z przepisów prawa pracy jako zbędnych i dopuszczać zatrudnionych do pracy bez znajomości zagrożeń wypadkowych i zawodowych oraz sposobów ich uniknięcia lub ograniczenia do minimum, bo przez to dochodzi do tragedii. Dlatego jeśli chcemy dążyć do ograniczenia liczby wypadków przy pracy, musimy budować świadomość zagrożeń i sposobów bezpiecznego wykonywania pracy - podkreśla Główny Inspektor Pracy Marcin Stanecki.
PIP zapowiada dalsze kontrole
- Wprawdzie kolejny rok z rzędu w zbadanych przez inspektorów wypadkach odnotowaliśmy mniejszą liczbę ofiar śmiertelnych (w 2024 r. było ich 185, w 2023 - 237, a w 2022 - 287), jednak cel jest taki, by wypadków było jeszcze mniej, bo nadal jest ich zdecydowanie za dużo. Na lata 2025-2027 Inspekcja zaplanowała realizację działań kontrolnych w ramach strategii "Zapobieganie wypadkom związanym z pracą w sektorze przemysłowym - Wizja Zero". Mam nadzieję, że przyniesie ona wymierne korzyści, szczególnie że nasza zakończona strategia 3-letnia dla sektora budowlanego przyniosła rzeczywisty spadek liczby wypadków - podkreśla Marcin Stanecki, szef PIP.
Według najnowszych danych GUS (liczy w innej metodologii niż PIP), w I kwartale 2025 r. zgłoszono 14,3 tys. osoby poszkodowane w wypadkach przy pracy (o 7,2 proc. mniej niż w 2024 r.). Odnotowano spadek liczby poszkodowanych przypadających na 1000 pracujących (wskaźnik wypadkowości) z 1,12 do 1,04.
Liczba poszkodowanych w wypadkach ciężkich wyniosła 54 osoby, a w wypadkach śmiertelnych 31 osób. Podczas wykonywania pracy zorganizowanej w formie zdalnej lub telepracy zostało poszkodowanych 46 osób.
Monika Krześniak-Sajewicz
