Spis treści:
- Świadczenie wspierające. Kto może je otrzymać?
- Świadczenie wspierające - jakie zmiany zostaną wprowadzone w 2026?
- Ile wynosi świadczenie wspierające? Ile wyniesie w 2026?
- Świadczenie wspierające a pielęgnacyjne - czy trzeba wybrać?
- Jak uzyskać świadczenie wspierające?
Świadczenie wspierające. Kto może je otrzymać?
mŚwiadczenie wspierające to forma pomocy finansowej dla dorosłych osób z niepełnosprawnościami. Przysługuje tym, którzy ukończyli 18 lat i posiadają decyzję ustalającą poziom potrzeby wsparcia, wydaną przez Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności (WZON). Aby otrzymać świadczenie, należy uzyskać co najmniej 70 punktów w specjalnej skali oceniającej potrzebę wsparcia (od 70 do 100 punktów).
Warto podkreślić, że wysokość dochodu nie ma wpływu na przyznanie świadczenia - może je otrzymać zarówno osoba pracująca, jak i emeryt czy rencista. Co ważne, pieniądze trafiają bezpośrednio na konto osoby z niepełnosprawnością, a nie jej opiekunów. Za przyznawanie i wypłatę świadczenia odpowiada Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS).
Świadczenie wspierające - jakie zmiany zostaną wprowadzone w 2026?
System wprowadzany jest etapami. Od 1 stycznia 2024 roku prawo do świadczenia uzyskały osoby z najwyższym poziomem potrzeby wsparcia, czyli w przedziale 87-100 punktów. Od 1 stycznia 2025 roku program został rozszerzony także na osoby z decyzją na poziomie 78-86 punktów. Z kolei od 1 stycznia 2026 roku uprawnione będą również osoby z oceną 70-77 punktów - będzie to ostatni etap wprowadzania programu.
Nie każdy jednak może otrzymać świadczenie. Wyłączone są osoby, które na stałe przebywają w domach pomocy społecznej, zakładach opiekuńczo-leczniczych, poprawczych, karnych, aresztach śledczych czy placówkach zapewniających całodobową opiekę.
Zainteresowanie świadczeniem jest ogromne. Według danych, do lutego tego roku wnioski złożyło już ponad 500 tysięcy osób, a świadczenie otrzymało prawie 80 tysięcy z nich. Program wciąż się rozwija i ma realnie poprawiać jakość życia osób z niepełnosprawnościami, zapewniając im większą samodzielność i bezpieczeństwo finansowe.
Ile wynosi świadczenie wspierające? Ile wyniesie w 2026?
Wysokość świadczenia wspierającego uzależniona jest od renty socjalnej. To właśnie od niej przeliczana jest wartość świadczenia, które może wynosić od 40 do nawet 220 procent jej wysokości - w zależności od poziomu potrzeby wsparcia określonego przez wojewódzki zespół ds. orzekania o niepełnosprawności.
Obecnie renta socjalna wynosi 1878,91 zł, jednak co roku podlega waloryzacji. Zgodnie z rządowymi prognozami, w 2026 roku może wzrosnąć do 1970,60 zł. Jeśli ta kwota się potwierdzi, to przy najwyższym poziomie wsparcia świadczenie wspierające wyniesie nawet 4335,32 zł miesięcznie. Z kolei przy najniższym poziomie, czyli 40 procent renty socjalnej, jego wartość sięgnie 788,24 zł. Oznacza to wzrost o ponad 30 zł w porównaniu z obecną kwotą.
Obecnie wysokość świadczenia wspierającego ustalana jest indywidualnie - zależnie od liczby punktów przyznanych w decyzji Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności oraz stopnia samodzielności osoby ubiegającej się o wsparcie. Ile może wynosić?
- 95-100 pkt: świadczenie w wysokości 4133 zł (220 proc. renty socjalnej);
- 90-94 pkt: świadczenie w wysokości 3382,04 zł (180 proc. renty socjalnej);
- 85-89 pkt: świadczenie w wysokości 2254,69 zł (120 proc. renty socjalnej);
- 80-84 pkt: świadczenie w wysokości 1503,13 zł (80 proc. renty socjalnej);
- 75-79 pkt: świadczenie w wysokości 1127,35 zł (60 proc. renty socjalnej);
- 70-74 pkt: świadczenie w wysokości 751,56 zł (40 proc. renty socjalnej).
Środki ze świadczenia wspierającego wypłacane są co miesiąc, bezpośrednio na konto bankowe prowadzone w Polsce. Realizacją wypłat zajmuje się ZUS. Co ważne, świadczenie jest zwolnione z podatku dochodowego i nie może zostać zajęte przez komornika. Otrzymująca je osoba ma pełną swobodę w dysponowaniu pieniędzmi - nie ma obowiązku przedstawiania faktur, paragonów ani rachunków potwierdzających wydatki.
Świadczenie wspierające a pielęgnacyjne - czy trzeba wybrać?
Otrzymanie świadczenia wspierającego wiąże się z pewnymi ograniczeniami. Wraz z jego przyznaniem osoba z niepełnosprawnością automatycznie wyklucza możliwość pobierania części świadczeń opiekuńczych, z których dotychczas korzystali jej bliscy. Jeśli więc ktoś zacznie otrzymywać świadczenie wspierające, jego opiekun straci prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego czy zasiłku dla opiekuna. W praktyce oznacza to, że nie zawsze nowa forma wsparcia będzie korzystniejsza finansowo. Dla porównania - świadczenie pielęgnacyjne wynosi obecnie 3287 zł miesięcznie. Jeśli świadczenie wspierające okaże się niższe, lepiej pozostać przy dotychczasowej formie pomocy.
Jednocześnie istnieją świadczenia, które można pobierać równolegle. Osoby uprawnione mogą nadal otrzymywać rentę, emeryturę, dodatek mieszkaniowy czy świadczenie uzupełniające, czyli tzw. 500+ dla osób niezdolnych do samodzielnej egzystencji. Świadczenie wspierające nie ogranicza też możliwości podjęcia pracy zawodowej. Trzeba jednak mieć na uwadze, że jest ono wliczane do dochodu przy ubieganiu się o pomoc społeczną - w niektórych przypadkach może to wpłynąć na wysokość innych form wsparcia.
Jak uzyskać świadczenie wspierające?
Trzeba pamiętać, że świadczenie wspierające nie jest przyznawane automatycznie. Najpierw należy uzyskać decyzję o poziomie potrzeby wsparcia z wojewódzkiego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności. Do wniosku o taką decyzję dołącza się orzeczenie o niepełnosprawności, dokumentację medyczną oraz opis codziennych trudności. Dopiero po otrzymaniu decyzji można złożyć właściwy wniosek o przyznanie świadczenia do ZUS.
Wniosek o świadczenie należy złożyć nie później niż w ciągu trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się decyzji o potrzebie wsparcia. Przekroczenie tego terminu spowoduje, że pieniądze nie zostaną wypłacone z wyrównaniem za wcześniejsze miesiące.
Aby otrzymać świadczenie wspierające, konieczne jest złożenie wniosku do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - wyłącznie w formie elektronicznej. Można to zrobić na trzy sposoby: poprzez platformę PUE ZUS, portal Emp@tia lub za pośrednictwem bankowości elektronicznej. To właśnie ZUS zajmuje się przyjmowaniem i rozpatrywaniem wszystkich wniosków.
Jeśli wybierasz portal Emp@tia, pamiętaj, że potrzebny będzie Profil Zaufany albo podpis elektroniczny z ważnym certyfikatem kwalifikowanym. Składając wniosek przez bank, warto wcześniej upewnić się, czy dana instytucja oferuje taką usługę. Bank pełni tu wyłącznie rolę pośrednika - przekazuje wniosek do ZUS, ale nie sprawdza jego poprawności. Świadczenie wypłacane jest wyłącznie przelewem na konto bankowe wskazane we wniosku - nie ma możliwości otrzymania gotówki.
