Spis treści:
- Nowe 5 zł już jest. Dlaczego na tej monecie nie da się zarobić?
- Jak wygląda nowa emisja?
- Ratusz w Brzegu. Renesans, który przeżył stulecia
- Nowe 5 zł, o którym warto pamiętać
Nowa emisja w serii "Odkryj Polskę" to kolejny przykład, jak NBP potrafi opowiedzieć o polskiej architekturze i historii… przy pomocy zwykłej monety. "Ratusz w Brzegu" trafi do obiegu w standardowym nakładzie i będzie funkcjonować w codziennych płatnościach. To nie jest moneta przedstawiająca wartość kolekcjonerską, lecz zupełnie zwyczajny środek płatniczy, tyle że w ciekawszej, bardziej dekoracyjnej odsłonie.
Nowe 5 zł już jest. Dlaczego na tej monecie nie da się zarobić?
20 listopada 2025 r. NBP wprowadziło do obiegu monetę 5 zł "Ratusz w Brzegu". I tu od razu najważniejsze: mimo atrakcyjnego projektu, jej rynkowa wartość to wciąż wyłącznie 5 zł. Nie ma żadnego ukrytego "premiowego" charakteru, który sprawiłby, że za chwilę będzie warta kilkaset złotych.
W materiałach informacyjnych NBP podkreśla, że emisje kolekcjonerskie - te, które potrafią osiągać wysokie ceny - są sprzedawane tylko w sklepach i oddziałach banku, mają wyższy standard wykonania i ściśle kontrolowane nakłady. Nowa piątka do tej kategorii nie należy. To obiegowa moneta o nakładzie do 1 000 000 sztuk, wybita stemplem zwykłym, przeznaczona do codziennych transakcji.
Dlatego nawet jeśli jej projekt wygląda atrakcyjnie, nie wpływa to na wartość rynkową. Wygląd jest miłym dodatkiem, ale nie czyni z niej inwestycyjnej okazji. Jeśli ktoś liczy, że przypadkowa piątka z portfela nagle zamieni się w 500 zł, to nie ten scenariusz. Tu nie ma mechanizmów, które mogłyby doprowadzić do wzrostu ceny.
Jak wygląda nowa emisja?
Rewers przedstawia "ujęcie północno-zachodniej części ratusza w Brzegu", osadzone na kołowej płaszczyźnie ozdobionej falistymi liniami. W otoku widnieje napis "RATUSZ W BRZEGU", a na dolnym polu zmiennym optycznie można zobaczyć zależnie od kąta patrzenia NBP lub 2025.
Awers zawiera obowiązkowe elementy: wizerunek orła, napis "RZECZPOSPOLITA POLSKA", nominał 5 ZŁOTYCH i rok emisji. Obok pojawia się znak mennicy m/w. Projekt awersu przygotowała Dobrochna Surajewska, a rewersu Paweł Pietras. Mennica Polska wykonała monetę na zlecenie NBP.
Parametry:
- średnica: 24 mm
- masa: 6,54 g
- stop: pierścień MN25, rdzeń CuAl6Ni2
- brzeg moletowany z ośmiokrotnym napisem "NBP"
- nakład: do 1 000 000 sztuk
Ratusz w Brzegu. Renesans, który przeżył stulecia
Jak przypomina NBP, "dzieje brzeskiego ratusza sięgają czasów średniowiecznych". Początkowo była to para równoległych budynków o ceglanych, czerwono malowanych elewacjach. Pożar z 1569 r. otworzył drogę do renesansowej przebudowy, która miała nadać miastu reprezentacyjną siedzibę władz.
W 1570 r. podpisano umowę z włoskim architektem Jakubem Parrem, realizującym wizję Bernarda Niurona. Dzięki wsparciu księcia Jerzego II powstał miejski pałac z arkadową loggią, schodowymi wieżami, trójbocznymi szczytami i efektownym hełmem wieży zegarowej zdobionym sgraffitem. NBP podkreśla, że ta renesansowa bryła "przetrwała do dziś niemal bez zmian".
W następnych wiekach zmieniano głównie wnętrza: dodano modrzewiowy strop i reprezentacyjną Salę Rajców. Współczesne prace konserwatorskie przywróciły ratuszowi dawną świetność.
Nowe 5 zł, o którym warto pamiętać
Nowa 5-złotówka nie wzbogaci nikogo finansowo, bo w portfelu zostanie zwykłą piątką. Nie jest wykonana z wyjątkowo cennego kruszcu, nie jest też sprzedawana przez NBP za setki złotych. Niemniej trzeba pamiętać, że nie wszystkie monety i pieniądze, które notują na aukcjach kolekcjonerskich wysokie kwoty sprzedaży to pieniądze niezwykle rzadkie.
Coraz częściej kolekcjonerzy poszukują monet obiegowych z PRL jednak w stanie kolekcjonerskim, a więc bez widocznych śladów użytkowania codziennego. Chodzi o rysy i inne uszczerbki w monetach wynikające z obijania się pieniędzy w portfelach czy też w kasie sklepu. Nie można zatem wykluczyć, że za jakiś czas także ta nowa "zwykła" moneta o nominale 5 zł będzie poszukiwana przez numizmatyków.
Agata Siwek
