Sejm kontynuuje prace i nie tylko kwestie tego, kiedy odbędą się wybory prezydenckie w 2025 r., jest przedmiotem rozmów posłów. W środę (8.01) o godzinie 13 odbyło się posiedzenie Komisji Infrastruktury. Pojawił się na nim w imieniu Dariusza Klimczaka z Polskiego Stronnictwa Ludowego, który kieruje Ministerstwem Infrastruktury Piotr Malepszak pełniący funkcję wiceministra. Polityk, wraz z przedstawicielami zarządu CPK, przedstawił dwa sprawozdania dotyczące Centralnego Portu Komunikacyjnego.
Nowe informacje na temat CPK, minister przekazał je osobiście
Centralny Port Komunikacyjny w ostatnim czasie staje się jedną z bardziej kluczowych kwestii konsultowanych przez rząd. Tuż przed Nowym Rokiem gabinet Donalda Tuska wprowadził zmiany w ramach finansowych i czasowych budowy lotniska. Nowy plan budowy, po aktualizacji rządu, jest "tańszy" o około 23 mld zł.
Więcej światła na sprawę CPK rzucił Filip Czernicki. Prezes zarządu CPK podczas zaplanowanej na godzinę 13 komisji przekazał informacje dotyczące stanu realizacji inwestycji budowy CPK oraz stanu zaawansowania prac i planów realizacji komponentu kolejowego Centralnego Portu Komunikacyjnego.
- Projekt został odpowiednio zwymiarowany i dopasowany tak naprawdę do realnych możliwości zarówno w zakresie tego, co będziemy potrzebować na dzień otwarcia lotniska, jak też tego, jak to ten projekt mógłby się rozwijać - mówił Filip Czernicki. - W ramach aktualizacji programu wieloletniego część wydatków została przesunięta na dalszą perspektywę, ponieważ najzwyczajniej w świecie nie wydarzy się do 2032 r. - dodawał prezes zarządu CPK.
Filip Czerniak dodawał podczas posiedzenia komisji, że projekt CPK został zaktualizowany, bo o ile podkreślił, że warto "stawiać sobie ambitne cele", to konieczne jest realne podejście do możliwości i konieczności wydawania publicznych pieniędzy. Podczas komisji padły konkretne kwoty. Prezes zarządu CPK wyjaśniał, że koszty na inwestycje kolejowe będą wynosiły 76,8 mld zł. Projekty lotniskowe pochłoną kolejne 42,7 mld zł, a 2,5 mld zł zostanie wydane na kwestie związane z budową i modernizacją dróg.
Wcześniej Piotr Malepszak wyjaśnił, że w ciągu ostatnich 12 miesięcy ogłoszonych zostało 60 postępowań przetargowych na kwotę 8,3 mld zł.
- W tej dyskusji dotyczącej projektu CPK, bardzo często w emocjach, ucieka nam to, co najważniejsze. Efektywność, liczby, analizy, twarde dane, które muszą pokazać w pierwszej kolejności, do czego służy kolei dużych prędkości - wyjaśniał wiceminister infrastruktury. Podkreślał, że ta forma modernizacji sieci kolejowej nie ma skupiać się na wykluczeniu komunikacyjnym, a na tworzeniu systemu kolejowego współgrającego z CPK.
Prace nad CPK trwają
Podczas komisji głos zabrał również Dariusz Kuś. Członek zarządu CPK wyjaśnił kwestie związane z aspektem lotniczym całej inwestycji. W ostatnim półroczu prace skupiły się w 5 kluczowych obszarach. Są to kwestie związane z planowaniem, projektowaniem, pracami przygotowawczymi oraz pracami zasadniczymi. Dariusz Kuś potwierdził, iż zaktualizowany został "masterplan" CPK. - Rozpoczęliśmy proces konsultacji współpracy z koncesjonariuszami komercyjnymi, czyli z podmiotami, które będą na lotnisku, świadczyły różnego typu usługi służące pasażerom i przewoźnikom lotniczym. Rozpoczęliśmy pracę nad kwestiami dotyczącymi łańcuchów dostaw do punktów komercyjnych oraz przeprowadziliśmy ponowny proces identyfikacji podmiotów, które będą pełniły funkcję przewoźników towarowych i pasażerskich - mówił Dariusz Kuś.
Dodawał on, że w kwestii prac przygotowawczych opracowana została koncepcja zagospodarowania terenu budowy na wszystkich etapach. Przygotowana została także dokumentacja przetargowa związana z budową korytarzy transportowych. W ramach prac nad CPK przeprowadzone zostały także wstępne prace przetargowe związane z systemem obsługi bagażu.
Przeprowadzono konsultacje z wykonawcami dotyczące realizacji tunelu w obszarze lotniska, kwestii fundamentowania pod terminal i dworzec kolejowy
CPK a kolej, to najbardziej kosztowna część inwestycji
Piotr Rachwalski podczas spotkania komisji zabrał głos w kwestii kolejowej związanej z CPK. Członek zarządu wyjaśnił, że ten komponent odpowiada za ponad dwie trzecie budżetu oraz tyle samo pracy związanej z budową inwestycji. Prace związane z komponentem sieci kolejowej skupia się na 3 obszarach: projektach horyzontalnych, fizycznej realizacji projektu oraz kolei dużych prędkości. Ta odnoga inwestycji, która na koniec 2032 r. ma zmienić sposób podróżowania po kraju, ma pochłonąć około 77 mld zł.
- Podstawowym elementem do Centralnego Portu Komunikacyjnego ze strony kolei będzie linia kolejowa Warszawa-Łódź i ona jako pierwsza będzie realizowana i jej realizacja jest najbardziej zaawansowana. Tutaj wybór wariantu inwestorskiego był w 2022 r., wydanie decyzji środowiskowych w 2023/2024 r. Jeśli chodzi o plany rezerwacji terenu, to był właśnie połowa 2024 r. Zarówno w województwie łódzkim, jak i województwie mazowieckim rozpoczęcie kolejowego programu dobrowolnych nabyć to również jest listopad 2024. Obecnie ta linia jest w fazie zaawansowanej projektu budowlanego i jako taka, tak jak powiedziałem, będzie pierwsza do realizacji - zapowiedział Piotr Rachwalski.
Dodał on, iż ten odcinek sieci kolejowej ma być otwarty do użytku już w 2030 r. a więc dwa lata przed planowanym otwarciem CPK.
Zawirowania wokół CPK, plany są ambitne i rozbudowane
Chociaż na początku kampanii wyborczej do Parlamentu Centralny Port Komunikacyjny był krytykowany przez ówczesną opozycję, to wraz z upływem czasu narracja się zmieniała. Obecnie Donald Tusk i jego ministrowie nie wskazują na możliwość rezygnacji z budowy lotniska, które ma niejako zastąpić Okęcie. We wtorek 7 stycznia Maciej Lasek, pełnomocnik rządu ds. CPK wskazywał nawet, że trwają prace, które sprawią, że to polski przewoźnik będzie potentatem na nowym porcie łączącym pasażerów podróżujących koleją i samolotami.
"Dzisiaj z LOT-em pracujemy nad tym, żeby w 2032 r., w momencie przenosin do CPK, odgrywał dominującą rolę na nowym lotnisku" - mówił podczas rozmowy z Dziennikiem Gazetą Prawną Maciej Lasek. Pełnomocnik rządu ds. CPK wskazywał, że budowane lotnisko może być miejscem, gdzie zostanie przetransferowana część elementów lotniska Chopina, które już teraz zmaga się z problemami z przepustowością.
Przypomnijmy, że w ostatni dzień 2024 r. rząd Donalda Tuska zaktualizował szacunek kosztów CPK. Doszło do obniżenia wydatków o około 23 mld zł, więc obecnie planowany koszt inwestycji wynosi 131,7 mld zł. Dodatkowo program budowy ma obowiązywać przez dłuższy, niż dotąd wskazywano, czas. Warto zaznaczyć, że inwestycja CPK to nie tylko budowa lotniska, ale modernizacja sieci kolejowej niemal w całym kraju. W planach połączenia poszczególnych regionów z miliardową inwestycją planowana jest zintegrowanej sieci kolejowej.
"Spółka Centralny Port Komunikacyjny wraz z PKP Polskimi Liniami Kolejowymi i Instytutem Rozwoju Miast i Regionów rozpoczęły prace nad projektem integracji sieci kolejowej. Efektem wspólnych działań będzie opracowanie długoterminowego, stabilnego planu rozwoju infrastruktury i tras kolejowych w Polsce" - wskazywało Ministerstwo Infrastruktury jeszcze na początku grudnia 2024 r. Natomiast Piotr Malepszak, wiceminister infrastruktury dodawał, że budowa i modernizacja sieci kolejowej w związku z inwestycją CPK ma realnie wpłynąć na jakość życia Polaków korzystających z komunikacji miejskiej i międzymiastowej. "Chcemy, by kolej odpowiadała na trzy główne potrzeby: skomunikowała wszystkie powiaty połączeniami dalekobieżnymi, była w stanie zrealizować idee Polski trzech godzin, która zapewni możliwość przejechania całego kraju koleją właśnie w tym czasie i Polski w 100 minut, czyli dostępnych połączeń szybką koleją pomiędzy największymi miastami kraju" - mówił w grudniu wiceminister.
Prognozy dotyczące kolei i wzrostu zainteresowania ze strony pasażerów są wyjątkowo optymistyczne. Piotr Malepszak wskazuje, że w prognozie Urzędu Transportu Kolejowego dotyczącej CPK na 2050 r. wskazano, iż po wybudowaniu nowych linii kolejowych i modernizacji istniejących sieci w Kaliszu pojawi się o 333 proc. więcej pasażerów. Natomiast w Nowym Sączu ilość podróżnych korzystających ze stacji kolejowych ma wzrosnąć o 306 proc. Wśród stacji kolejowych, które mają najwięcej zyskać na modernizacji i integracji sieci kolejowej z racji budowy CPK, znajdują się jeszcze Grudziądz, Białystok i Sieradz.
Agata Jaroszewska
