Gazprom
Niedziela, 15 grudnia 2024 (14:05)
Aktualizacja Niedziela, 15 grudnia 2024 (15:41)
Gazprom to rosyjski koncern energetyczny, który odgrywa kluczową rolę w globalnym sektorze gazu ziemnego.
Gazprom - najważniejsze informacje
-
Kraj:
Rosja
Założony w 1989 roku, Gazprom stał się jednym z największych przedsiębiorstw energetycznych na świecie, zarówno pod względem produkcji gazu, jak i zasobów surowców. Jest to również największy dostawca gazu ziemnego do Europy, co czyni go jednym z najważniejszych graczy na rynku energetycznym.
Dzięki kontrolowaniu olbrzymich rezerw gazu ziemnego w Rosji oraz rozbudowanej sieci gazociągów, Gazprom zyskał nie tylko pozycję gospodarczą, ale także polityczną, mając ogromny wpływ na relacje międzynarodowe.
Powstanie i historia Gazpromu
Historia Gazpromu sięga czasów Związku Radzieckiego. W 1989 roku, w ramach reorganizacji radzieckiego przemysłu gazowego, utworzono przedsiębiorstwo państwowe Gazprom, które objęło kontrolę nad całością zasobów gazu ziemnego ZSRR.
Wraz z rozpadem Związku Radzieckiego w 1991 roku, Gazprom przekształcił się w spółkę akcyjną, która odziedziczyła wszystkie aktywa gazowe na terenie Rosji. W 1993 roku przeprowadzono częściową prywatyzację spółki, a Gazprom stał się notowany na rosyjskiej giełdzie.
Mimo to, państwo zachowało kontrolę nad przedsiębiorstwem, posiadając większościowy pakiet akcji, co jest kluczowe dla polityki energetycznej Rosji.
Od momentu swojego powstania Gazprom systematycznie zwiększał swoją produkcję, a także rozwijał sieć gazociągów. Już w latach 90. koncern stał się kluczowym dostawcą gazu do wielu krajów europejskich, co związało gospodarki tych państw z rosyjskimi dostawami.
Z czasem Gazprom rozszerzył swoją działalność na inne rynki, takie jak Azja, a także rozpoczął eksplorację nowych źródeł gazu, w tym na dalekiej północy.
Struktura Gazpromu
Gazprom to rozbudowana korporacja, która działa nie tylko w sektorze wydobycia gazu ziemnego, ale także w innych obszarach energetyki. Struktura organizacyjna Gazpromu obejmuje liczne spółki zależne, które odpowiadają za różne aspekty działalności firmy, od wydobycia i transportu, po sprzedaż i eksport gazu.
1. Wydobycie gazu ziemnego
Gazprom jest największym producentem gazu ziemnego na świecie, odpowiadającym za około 12-13 proc. globalnej produkcji. Większość zasobów gazu kontrolowanych przez Gazprom znajduje się w Rosji, zwłaszcza na Syberii i Północnym Kaukazie.
Zasoby te są szacowane na około 47 bilionów metrów sześciennych, co czyni Rosję najbogatszym w gaz ziemny krajem na świecie. Największe pola gazowe eksploatowane przez Gazprom to m.in. Urengojskie, Jamburskie i Bowanienkowskie na Półwyspie Jamalskim.
2. Transport gazu ziemnego
Gazprom kontroluje największą na świecie sieć gazociągów, która łączy rosyjskie pola gazowe z Europą, Azją i innymi regionami. Główne gazociągi eksportowe to Nord Stream i Nord Stream 2 (do Niemiec), Gazociąg Jamalski (przez Białoruś i Polskę do Niemiec) oraz Blue Stream (przez Morze Czarne do Turcji).
W 2021 roku Gazprom uruchomił również gazociąg Siła Syberii, który transportuje gaz do Chin - jednego z kluczowych nowych rynków zbytu dla rosyjskiego gazu.
3. Sprzedaż i eksport gazu
Sprzedaż i eksport gazu to jeden z najważniejszych filarów działalności Gazpromu. Koncern jest głównym dostawcą gazu do Europy, która jest jego największym rynkiem zbytu.
Około 40 proc. importowanego gazu w Unii Europejskiej pochodzi z Rosji, co daje Gazpromowi znaczną przewagę w negocjacjach z krajami europejskimi. Główne kraje odbiorcze to Niemcy, Włochy, Francja, Austria i Turcja.
Gazprom sprzedaje także gaz na rynku wewnętrznym w Rosji, gdzie kontroluje większość dostaw. Ceny gazu na rynku krajowym są często znacznie niższe niż na rynku międzynarodowym, co odzwierciedla politykę subsydiowania energetyki w Rosji.
Gazprom a polityka
Gazprom od początku swojego istnienia był ściśle powiązany z rosyjskim państwem, a jego działalność często odgrywała istotną rolę w polityce zagranicznej Kremla.
Władze Rosji traktują gaz ziemny jako strategiczne narzędzie wpływu na inne kraje, zwłaszcza te w Europie Środkowo-Wschodniej oraz na terenie byłego Związku Radzieckiego.
1. Gaz jako narzędzie polityczne
Gazprom jest często oskarżany o wykorzystywanie dostaw gazu do wywierania presji politycznej na inne państwa. Przykładem są konflikty gazowe z Ukrainą w 2006 i 2009 roku, kiedy to Gazprom wstrzymał dostawy gazu do tego kraju w wyniku sporów o ceny i zadłużenie.
Efektem tych sporów były także przerwy w dostawach gazu do Europy, co podkreśliło strategiczne znaczenie Gazpromu i jego wpływ na bezpieczeństwo energetyczne kontynentu.
W związku z wojną na Ukrainie, Gazprom stał się również kluczowym graczem w kontekście sankcji nałożonych przez Unię Europejską i inne kraje na Rosję.
W odpowiedzi na działania Moskwy, wiele państw europejskich zaczęło dążyć do zmniejszenia swojej zależności od rosyjskiego gazu, co przyczyniło się do rozwoju alternatywnych źródeł energii, takich jak LNG (skroplony gaz ziemny) oraz energia odnawialna.
2. Projekty gazociągów i geopolityka
Budowa nowych gazociągów przez Gazprom była zawsze kwestią geopolityczną. Projekty takie jak Nord Stream i Nord Stream 2, które bezpośrednio łączą Rosję z Niemcami przez Morze Bałtyckie, omijają kraje tranzytowe, takie jak Ukraina i Polska.
Oznacza to, że Rosja może dostarczać gaz bez pośredników, co wzbudziło obawy w Europie Środkowej o możliwość manipulacji dostawami gazu jako narzędzia politycznego.
Nord Stream 2 stał się szczególnie kontrowersyjny, gdyż wiele państw, w tym USA, Niemcy oraz kraje bałtyckie, wyraziło zaniepokojenie z powodu jego potencjalnych skutków dla bezpieczeństwa energetycznego Europy.
Mimo sankcji ze strony Stanów Zjednoczonych, budowa gazociągu została ukończona w 2021 roku, co wywołało dalsze napięcia polityczne.
Gazprom - Wiadomości
-
MF w sprawie pieniędzy od Gazpromu: Nie możemy komentować indywidualnych spraw
Piątek, 10 lipca (16:48)Ministerstwo Finansów przekonuje, że postanowienie o wpisaniu Gazpromu na listę sankcyjną i zamrożenie jego aktywów nie jest przeszkodą w prowadzeniu egzekucji (w głośnej sprawie UOKiK vs... -
Gazprom ma oddać 174 mln zł. UOKiK pyta Domańskiego o blokowanie kary
Piątek, 10 lipca (12:09)Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest zaskoczony stanowiskiem ministra finansów Andrzeja Domańskiego w sprawie kary dla Gazpromu za utrudnianie postępowania ws. Nord Stream 2.... -
Domański tłumaczy sprawę milionów od Gazpromu. "Nie blokuje egzekucji środków"
Czwartek, 9 lipca (09:43)Po wygranym procesie UOKiK i Urząd Skarbowy walczą o wyegzekwowanie 174,5 mln zł kary od Gazpromu. "Minister finansów w żaden sposób tego nie blokuje" - tłumaczy Andrzej Domański. To... -
Kryzys paliwowy w Rosji. Może na tym skorzystać jedno państwo. "Atrakcyjna opcja"
Czwartek, 9 lipca (06:06)Ukraińskie ataki na rafinerie, magazyny i terminale naftowe pogłębiają kryzys paliwowy w Rosji. W wielu regionach obowiązują limity sprzedaży, a ceny są wysokie. - Rosja jest ogromnym... -
Polska nie dostanie milionów od Gazpromu? "Zablokował to minister finansów"
Środa, 8 lipca (13:33)Polska nie ściągnie 174,5 mln zł kary od Gazpromu. Zablokował to minister finansów - informuje "Puls Biznesu". UOKiK wygrał proces z Gazpromem, jednak wyegzekwowanie długu wydaje się... -
Moskiewska giełda dołuje. Polski Orlen cenniejszy od rosyjskich gigantów
Wtorek, 7 lipca (16:14)Kłopoty rosyjskiej gospodarki coraz dotkliwiej dają znać o sobie na moskiewskiej giełdzie. Główny indeks moskiewskiego parkietu (MOEX) pikuje w stronę 2 tys. punktów (wtorek jest kolejnym... -
Rosjanie przegrali spór o Nord Stream. Sąd: Wojna była przyczyną działań
Wtorek, 7 lipca (11:36)Rosyjska spółka Nord Stream nie otrzyma 580 mln euro odszkodowania za zniszczone gazociągi na Morzu Bałtyckim. Sąd w Londynie uznał, że polisy nie obejmują szkód związanych z wojną, a... -
Węgrzy coraz bliżej przejęcia spółki Gazpromu w Serbii. USA objęły ją sankcjami
Czwartek, 11 czerwca (13:47)Minister energetyki i górnictwa Serbii Dubravka Đedović poinformowała w środę, 10 czerwca o osiągnięciu porozumienia z węgierskim koncernem MOL w sprawie zakupu większościowych udziałów w...
