Spis treści:
- Czym jest umowa zlecenie?
- Co się zmienia w 2026 roku?
- Składki ZUS: Kto płaci, a kto oszczędza?
- Umowa zlecenia a ZUS
Czym jest umowa zlecenie?
Umowa zlecenie to umowa cywilnoprawna, która jest regulowana przepisami Kodeksu cywilnego. Zleceniobiorca zobowiązuje się starannego wykonania określonych umową czynności, ale - w przeciwieństwie do umowy o pracę - zachowuje swobodę organizacyjną i nie pozostaje bezpośrednim podwładnym kierownictwa.
Podczas gdy umowa o dzieło określa, jaki konkretnie rezultat ma zostać wypracowany przez zleceniobiorcę, tak umowa zlecenie dotyczy samego świadczenia usług, np. obsługiwania klientów. Dlatego umowa zlecenie jest rozliczana na podstawie harmonogramu godzinowego, a nie efektów.
Co się zmienia w 2026 roku?
Od początku roku zmianie uległy minimalne stawki godzinowe. Obecnie stawka ta wynosi 31,40 zł brutto, co wynika bezpośrednio z podniesienia minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Ta konkretna podwyżka jest istotna jeszcze z jednego powodu. Minimalne wynagrodzenie jest powiązane z rozliczaniem tzw. zbiegu tytułów do ubezpieczeń, a zatem obowiązkiem opłacania składek.
Jeżeli zleceniobiorca pracuje na etacie i zarabia więcej niż 4806 zł brutto (obecna minimalna pensja), to jego umowa nie powinna zostać w pełni oskładkowana. W takim przypadku konieczne jest jedynie odprowadzenie składki zdrowotnej.
Jeśli jednak zarabia mniej - zleceniodawca jest zobowiązany odprowadzić składki na ubezpieczenie społeczne
Istotną zmianą jest również fakt, że obecnie praca na umowie zlecenie jest wliczana do stażu pracy. Dzięki temu umowa zlecenie przestaje już być umową "śmieciową" i wpływa na uprawnienia takie jak wymiar urlopu wypoczynkowego czy prawo do otrzymania nagrody jubileuszowej w przypadku zawodów, których to dotyczy.
Jednak uwaga - ta zmiana jest wprowadzana w dwóch etapach. Od początku stycznia objęła sektor finansów publicznych, a od 1 maja będzie dotyczyć wszystkich pozostałych pracowników.
Składki ZUS: Kto płaci, a kto oszczędza?
Zasady oskładkowania nadal zależą od statusu zleceniobiorcy. Jak już wspomnieliśmy, system przewiduje tzw. zbiegi tytułów, jednak to nie wszystko, co trzeba wiedzieć.
Jeśli jedyne źródło dochodu zleceniobiorcy to właśnie umowa zlecenie, wtedy - niezależnie od wysokości wynagrodzenia - cała kwota podlega opodatkowaniu. Z kwoty brutto zostają potrącone składki: emerytalna (9,76%), rentowa (1,5%) oraz zdrowotna (9%).
Składka chorobowa jest dobrowolna i wynosi 2,45%. Zmniejsza co prawda wypłatę netto, ale jednocześnie daje prawo do zasiłku w czasie choroby i otrzymania zasiłku macierzyńskiego.
Uprzywilejowaną grupą są studenci i uczniowie do 26. roku życia. W tym przypadku od umów zlecenia nie odprowadza się żadnych składek, a wynagrodzenie brutto równa się netto.
Jeśli na umowę zlecenie pracuje emeryt czy rencista, od wynagrodzenia co do zasady powinny zostać pobrane wszystkie obowiązkowe składki (jak w przypadku osoby niemającej jeszcze praw do emerytury).
Umowa zlecenia a ZUS
W poniższej tabeli sprawdzisz, jakie składki musisz odprowadzić, w zależności od Twojej sytuacji zawodowej.
KO
